مطالعه بينش حجاب و پوشش زنان در هنر نگارگري ايران (از دوره ايلخاني تا قاجار)

هنر نگارگري از جمله هنرهاي تجسمي ايران است كه به لحاظ قدمت و ويژگي هاي روايي و بياني داراي اهميت فراواني است. زيرا بازتاب تفكر، بينش و باورهاي مذهبي نسبت به مسايل مختلف از جمله حجاب و پوشش در هر دوره است. سوال اين است: بينش و تفكر نگارگران در مورد مساله حجاب و پوشش زنان در نگارگري ايراني، از دوره ايلخانان مغول تا دوره قاجار چگونه بوده است؟ هدف از پژوهش حاضر، بررسي بينش حجاب و پوشش در هنر نگارگري ايران از دوره ايلخاني تا قاجار است كه در اين راستا با توجه به موضوع مورد نظر روش توصيفي- تحليلي انتخاب گرديده و گردآوري اطلاعات از طريق مطالعات كتابخانه اي(اسنادي) صورت گرفته است. يافته ها نشان مي دهد، اگرچه حجاب و پوشش طبق مستندات تاريخي در اكثر نگاره هاي ايراني در دوران ايلخانيان، تيموري، صفويان بر اساس عرف جامعه مدني اسلامي و شرع اسلام و بينش مذهبي بوده و متناسب با تفكر مذهبي حاكم بر جامعه پررنگتر به نظر مي رسيد، اما اين روند از اواخر عهد صفويه با توجه به برخورد سنت هاي نقاشي ايران با غرب و آشنايي برخي از هنرمندان با هنر نقاشي غرب رو به زوال گذاشت. در دوره قاجار، با توجه به غربزدگي شاهان و درباريان و ضعيف شدن بينش مذهبي در بين نگارگران، حجاب و پوشش نيز در نگاره ها كمرنگ مي شود. اما در همين دوران، گروهي از هنرمندان نقاش، بر اساس بينش و تفكر مذهبي و شيعي خود و عامه مردم ايران، به موازات هنر نقاشي درباري، نقاشي قهوه خانه اي را با توجه به اعتقادات و باورهاي مذهبي يا داستان هاي شاهنامه راه اندازي مي كنند.