نوليبراليسم و خيزش «پاسخگويي» در دانشگاه؛ تاملي بر تلقي دانشگاه به عنوان نهاد «شبه بازار»

هدف اين پژوهش، بررسي انتقادي سيستم پاسخ گويي و تلقي دانشگاه به عنوان نهاد شبه بازار در نظام نوليبراليسم است. اين پژوهش در زمره سنت پژوهش كيفي و از نوع مطالعات فرهنگي است و در آن از روش انتقادي (كشف تناقض، عوامل پنهان، نقد ايدئولوژي و رهايي بخشي) بهره گرفته شده است. بازاري سازي، «مديريت نوين عمومي» و حاكميت سيستم پاسخگويي در دانشگاه ها بخشي از سياست هاي محافظه كارانه نوليبراليسم است كه هدف نهايي آن پرورش هويتي موافق نظام نوليبرال و مشروعيت بخشي به روابط نابرابر قدرت است. اين طرح در بطن خود تناقض هاي زيادي دارد و گرچه در ظاهر، شعار سياست عدم مداخله و انتخاب آزاد را سر مي دهد، ولي نتيجه آن، افزايش دخالت دولت در دانشگاه ها و كاهش استقلال دانشگاه از طريق نوعي جديد از حاكميت مبتني بر دخالت غيرمستقيم است. افزايش رقابت، خصوصي سازي، استانداردسازي، ارزيابي عيني نتايج و رتبه بندي دانشگاه ها براساس توليدات عيني از ابزار هاي مهم براي اين نوع دخالت است. تلقي دانشجو به عنوان مصرف كننده، باعث تضعيف تربيت شهروندي مبتني بر مشاركت برابر و انتقاد مي شود و در عوض، افرادي منفعل با دغدغه سرمايه اي و كالايي كردن زمان و وجود پرورش مي دهد. براي رهايي بخشي آموزش عالي از فرآيند بازاري سازي، بايد دانشگاه ها را به عنوان نهاد هاي دموكراتيك و آكادميك احيا كرد و رسالت آن در برابر دغدغه عدالت اجتماعي و مسائل بشري مانند فقر و نابرابري را ترويج نمود.

no abstract