ادراك امنيت در فضاهاي شهري (مورد مطالعه پهنه هاي پارك سرخه حصار شهر تهران)

(ecurity perception in urban spaces (Case study of Sorkheh Hesar park areas

پارك­ها يكي از مهمترين فضاهاي شهر تهران به حساب مي ­آيند. پارك جنگلي سرخه ­حصار به عنوان يكي از قديمي­ ترين و بزرگترين پارك­هاي جنگلي شهر تهران كه در محل گره­ هاي شلوغ شهري قرار گرفته، داراي كاركردهاي منحصر به فردي است. استفاده مطلوب از اين فضا زماني صورت مي­ گيرد كه استفاده­ كنندگان در آن احساس امنيت نمايند. با توجه به گستردگي بالاي پارك و پهنه­ بندي موجود در آن نمي ­توان از يك ادراك واحد از امنيت در پارك سرخه­ حصار بحث نمود. بر همين اساس سئوال اصلي پژوهش اين است كه شهروندان مراجعه­ كننده به پهنه­ هاي مختلف پارك سرخه­ حصار چه ادراكي از ابعاد مختلف امنيت موجود در اين پهنه­ ها دارند و آيا اين ادراك در پهنه­ هاي مختلف تفاوت معناداري با يكديگر دارند. روش تحقيق مبتني بر روش كمي با تكنيك پيمايش و ابزار پرسشنامه محقق ساخته است. در اين پژوهش با توجه به قلمرو مكاني مورد مطالعه، علاوه بر نمونه ­گيري از مراجعه­كنندگان به پارك، اقدام به نمونه­ گيري از فضا و زمان نيز شده است. يافته­هاي به دست آمده از 504 مراجعه­ كننده به پارك از طريق نرم­ افزارهاي SPSS و GIS مورد تحليل قرار گرفت. شش بُعد ادراك از امنيت در پنج پهنه پارك سرخه ­حصار داراي پايايي بوده و ميزان ادراك امنيت مالي، حيثيتي، اموال عمومي و نظم عمومي در پهنه­ هاي پارك داراي تفاوت معناداري با يكديگر هستند. ادراك كلي از امنيت مراجعه­ كنندگان به پارك از طريق تجميع نمرات آنها در شش بُعد امنيت حاصل شد. يافته­ هاي به دست آمده از ادراك كلي امنيت در پهنه­ هاي مختلف پارك سرخه­ حصار نشان مي­دهد كه بالاترين و پايين­ترين ميزان ميانگين ادراك كلي از امنيت به ترتيب مربوط به پهنه ­هاي اقامت، انتظار، تفريح و پياده­روي و هنرهاي محيطي است. تفاوت ادراك كلي از امنيت در پهنه­ هاي مختلف به لحاظ آماري معنادار است. استفاده از شهروندان به عنوان عوامل افزايش ادراك امنيت، افزايش تعداد پُست­هاي نگهباني و گشت­زني نيروي انتظامي و شهرداري، استفاده از دوربين مداربسته، تقويت آنتن ­دهي تلفن­ همراه و تجهيز روشنايي معابر فرعي و احداث نورافكن ­هاي خوشه­ اي از جمله راهكارهاي ارتقاي ادراك امنيت در پهنه­ هاي مختلف پارك سرخه­ حصار است.