فراتر از حقوق بين الملل: توسل خودسرانه به زور در سوريه

ايالات متحده آمريكا، انگليس و فرانسه در تاريخ 14 آوريل 2018 حملاتي موشكي به اهداف مشخصي در جمهوري عربي سوريه از جمله استان­هاي دمشق و حمص به عمل آوردند. حسب ادعاي ائتلاف سه دولت، اين اقدام در پي استفاده دولت سوريه از سلاح­هاي شيميايي و صرفاً عليه تأسيسات سلاح­هاي شيميايي اين دولت هدف­گيري شده است. آن­چه در روزهاي پس از اقدام، در ميان انديشمندان حقوق بين­الملل و سياستمداران در كانون توجه قرار داشته، قانوني بودن و مشروعيت اين اقدام بوده است. امانوئل مكرون آن را مشروع و قانوني مي­نامد، ترزا مي آن را مشروع و اخلاقي مي­خواند و دونالد ترامپ آن را ضروري، به­موقع و انساني مي­شمارد. در ميان دولت­ها نيز تعداد اندكي اقدام را محكوم نمودند، تعدادي از آن حمايت به­عمل آوردند و اكثريت نيز سكوت اختيار كردند. حقوقدانان نيز نظرات مختلفي ابراز داشتند: برخي اين اقدام را تجاوز آشكار سه عضو دائم شوراي امنيت نه تنها به سوريه بلكه به نظام حقوق بين­الملل پنداشتند؛ برخي هم در مقام توجيه حقوقي اقدام برآمده و در راستاي مشروعيت آن استدلال نموده­اند. مقاله پيش­رو بر آن است تا اين اقدام را از منظر حقوق بين­الملل عمومي واكاوي نمايد.