مطالعه هيستوفيزيولوژيك و هيستومتريك تخمدان در دو ماهي شانك زردباله (Acanthopagrus latus) و كفشك راست‌گرد (Euryglossa orientalis) در خور موسي

مطالعه حاضر با هدف بررسي هيستوفيزيولوژيك محور هيپوفيز-گنادي ماهيان شانك زردباله (Acanthopagrus latus) و كفشك راست‌گرد (Euryglossa orientalis) جمع‌آوري‌شده از خور موسي انجام شد. بدين منظور 120 قطعه ماهي از ايستگاه‌هاي پتروشيمي، جعفري، مجيديه، غزاله و زنگي واقع در خور موسي و ايستگاه گناوه (ايستگاه شاهد) جمع‌آوري شد. جهت سنجش هورموني، خون‌گيري از ساقه دمي ماهيان و جداسازي پلاسماي خون انجام شد. سپس ماهيان تشريح شده و نمونه¬هايي از بافت تخمدان آن¬ها برداشته و در محلول فرمالين تثبيت و پس از طي مراحل پاساژ بافتي، مقاطع توسط رنگ‌آميزي هماتوكسيلين- ائوزين رنگ¬آميزي و با ميكروسكوپ نوري مورد بررسي قرار گرفت. فاكتورهاي هيستومتري از قبيل قطر فوليكول، قطر اووسيت، ضخامت بافت همبندي و تنوع فوليكولي نيز محاسبه شد. ميزان هورمون‌هاي 17- بتااستراديول و تستوسترون با استفاده از روش راديوايمنواسي و هورمون‌هاي گنادوتروپيني GTHI و GTHII با استفاده از روش IRMA سنجيده شد. در تخمدان هر دو گونه ماهي در ايستگاه‌هاي مختلف آترزي فوليكول‌ها، بي‌نظمي و به‌هم‌ريختگي بافتي، افزايش فوليكول‌ها در مرحله كروماتين نوكلئولوس و پري‌نوكلئولوس، افزايش ضخامت بافت همبند بينابيني و كاهش فوليكول‌هاي تكامل‌يافته‌تر مانند فوليكول آلوئول قشري مشاهده گرديد. نتايج حاصل از اندازه¬گيري ميزان هورمون-هاي گنادي 17- بتااستراديول و تستوسترون نشان داد كه غلظت اين دو هورمون در ايستگاه¬هايي كه تخمدان بيشترين تغييرات بافتي را داشته، به كمترين ميزان خود رسيده است. درحالي‌كه غلظت هورمون¬هاي GTHI و GTHII در بالاترين ميزان بود.