اثر نيتروژن بر ويژگي‌هاي فيزيولوژيكي و غلظت عنصرهاي غذايي پرمصرف سه رقم زيتون در تنش شوري

در اين پژوهش اثرهاي شوري و نيتروژن بر برخي ويژگيهاي فيزيولوژيك، زيست‌شيميايي و رشدي سه رقم زيتون (ابوسطل، آربكين و كنسرواليا) مورد بررسي قرار گرفت. آزمايش با چهار سطح شوري (صفر، 40، 80 و 160 ميلي‌مولار كلرايد سديم) به همراه سه سطح نيتروژن از منبع سولفات آمونيم (صفر، 200 و 400 ميلي‌گرم بر ليتر) به‌‌صورت فاكتوريل در قالب طرح بلوكهاي كامل تصادفي با سه تكرار انجام شد. شوري به‌‌طور معنيداري بر تمام ويژگي‌ها اثر منفي داشت، گرچه شدت آن در ميان رقم‌ها متفاوت بود. افزايش غلظت كلرايد سديم، رشد نهال، شمار برگ در نهال، نسبت پتاسيم به سديم ريشه و برگ، جذب و غلظت نيتروژن ريشه و برگ، غلظت پتاسيم، كلسيم، منيزيم و فسفر ريشه و برگ را كاهش، درحاليكه غلظت سديم و كلر ريشه و برگ را افزايش داد. افزايش سطح نيتروژن تا 200 ميلي‌گرم بر ليتر كاهش رشد نهال و شمار برگ را بهبود داد. در غلظت 200 ميلي‌گرم بر ليتر نيتروژن غلظت سديم، كلر و كلسيم ريشه و برگ كاسته و نسبت پتاسيم به سديم، جذب و غلظت نيتروژن ريشه و برگ، غلظت پتاسيم، منيزيم و فسفر ريشه و برگ افزايش يافت. ميتوان نتيجه گرفت در شرايط شور، افزايش غلظت نيتروژن تا 200 ميلي‌گرم بر ليتر در رقمهاي حساس به نمك در مقابل اثرهاي منفي شوري مطلوب خواهد بود، ولي افزايش بيشتر غلظت نيتروژن (400 ميلي‌گرم بر ليتر)، ممكن است بدون تاثير و يا حتي براي رشد گياه مضر باشد. در اين آزمايش، ﺑﺮرﺳﯽ پاسخ رقم‌ها ﺑﻪ ﺷﻮري ﻧـﺸﺎن داد ﮐـﻪ رﻗـﻢ ابوسطل يك رقم بسيار متحمل در بالاترين سطح شوري، رقم آربكين متحمل و كنسرواليا رقمي حساس به شوري است.