ارزيابي اثر تنش خشكي و كلينوپتيلوليت بر عملكرد و كيفيت هيبريدهاي ذرت سيلويي

به‌منظور بررسي اثر تنش خشكي و كاربرد كلينوپتيلوليت بر عملكرد و كيفيت علوفه هيبريدهاي مختلف ذرت سيلويي، پژوهشي به‌صورت كرت‌هاي دو بار خردشده در قالب طرح پايه بلوك­هاي كامل تصادفي با سه تكرار در مزرعه تحقيقاتي موسسه اصلاح و تهيه نهال و بذر كرج در سال زراعي 1392 اجرا گرديد. در اين پژوهش سه رژيم آبياري شامل آبياري نرمال، تنش خشكي ملايم و شديد به ترتيب شامل آبياري پس از 70، 100 و 130 ميلي‌متر تبخير از سطح تشتك تبخير كلاس A به‌عنوان فاكتور اصلي و دو سطح كاربرد كلينوپتيلوليت (عدم كاربرد و كاربرد 10 تن در هكتار) به‌عنوان فاكتور فرعي و سه هيبريد سينگل كراس KSC720، KSC705 و KSC704 ذرت سيلويي به‌عنوان فاكتور فرعي فرعي مورد بررسي قرار گرفتند. نتايج نشان داد كه عملكرد علوفه‌تر در تنش خشكي ملايم (45133 كيلوگرم در هكتار) و شديد (38148 كيلوگرم در هكتار) نسبت به رژيم آبياري نرمال (56954 كيلوگرم در هكتار) به ترتيب 21 و 33 درصد كاهش يافت و با كاربرد كلينوپتيلوليت، عملكرد علوفه‌تر حدود 14 درصد افزايش يافت. از نظر پارامترهاي كيفي، تنش خشكي باعث افزايش معني‌دار درصد كربوهيدرات‌هاي محلول در آب و الياف محلول در شوينده اسيدي گرديد و درصد خاكستر و كل مواد غذايي قابل هضم علوفه را به‌طور معني‌داري كاهش داد. در بين صفات كيفي، كاربرد كلينوپتيلوليت تنها منجر به افزايش درصد خاكستر علوفه گرديد و بر ساير پارامترهاي كيفي علوفه اثر معني‌داري نداشت. در اين پژوهش، هيبريد KSC704 بيشترين عملكرد علوفه‌تر (52030 كيلوگرم در هكتار) را توليد نمود و هيبريد KSC705 داراي كمترين درصد الياف محلول در شوينده اسيدي و خنثي و بيشترين ميزان جذب ماده خشك و كل مواد غذايي قابل‌هضم (6/70 درصد) بود. در اين تحقيق، اثرهاي برهم‌كنش رژيم آبياري و هيبريد بر درصد كربوهيدرات‌هاي محلول در آب و فيبر محلول در شوينده خنثي به ترتيب در سطح يك و پنج درصد معني‌دار گرديد و اثرهاي برهم‌كنش ساير تيمارها بر صفات مورد بررسي غير معني‌دار بود.