اندازه‌گيري و شبيه‌سازي جريان آب و جذب ريشه در خاك تحت سامانه آبياري قطره‌اي زيرسطحي درخت سيب

اين تحقيق با هدف اندازه‌گيري جريان آب در خاك و جذب آب ريشه در يك پلات 2 × 2 متر در يك باغ سيب 15 ساله تحت سامانه آبياري قطره‌اي زيرسطحي در شهرستان مياندوآب انجام و با سناريوهاي مختلف در نرم‌افزار HYDRUS-2D شبيه‌سازي شد. قطره‌چكان‌ها در عمق 30 سانتي‌متري و به فاصله 1 متر از تنه درخت نصب گرديدند. رطوبت حجمي خاك با استفاده از دستگاه TDR به صورت روزانه به مدت 4 ماه اندازه‌گيري شد. به منظور واسنجي معادلات روابط جذب آب ريشه، نمونه‌هايي از ريشه به همراه خاك از نقاط مختلف در محدوده توسعه برداشت شد. نتايج نشان داد بيشترين و كمترين مقدار جذب آب ريشه به ترتيب به ميزان 0.129 و 0.024 سانتي‌متر مكعب بر سانتي‌متر مكعب در مختصات (عمقي ، شعاعي) (50 ، 60) سانتي‌متر و (75 ، 150) سانتي‌متر از تنه درخت اتفاق افتاد. همچنين، حدود 81 درصد جذب آب ريشه از عمق 500 سانتي‌متري صورت گرفت. مقادير RMSE (0.0193 – 0.0141) نشان داد نرم‌افزار HYDRUS-2D تخمين مناسبي از رطوبت حجمي خاك را در سامانه آبياري قطره‌اي زيرسطحي داشت. مقايسه سناريوهاي مختلف شبيه‌سازي شده در HYDRUS-2D با نتايج اندازه‌گيري‌هاي مزرعه‌اي نشان داد با كاهش دبي قطره‌چكان به ميزان 2 ليتر بر ثانيه و افزايش مدت زمان آبياري ( با حجم آب كاربردي يكسان) جذب آب ريشه به ميزان 5.08 درصد افزايش و نفوذ عمقي به ميزان 2.18 درصد كاهش يافت.