بازنمايي هويت و غيريت در نخستين سخنراني رؤساي جمهور پس از انتخابات: مطالعه موردي انتخابات ايران، آمريكا، فرانسه

در يك تحليل زبان‌شناختي، سطح‌هاي گوناگون از جمله واژه، جمله، ساختار متني، تركيبات، اصطلاحات و موارد مشابه در اندركنش با يك‌ديگر بن‌مايه‌ها، اصول اوليه و بافتار يك انديشه و ايدئولوژي را مي‌سازند. ايدئولوژي‌ها و هويت‌هاي برساخته‌ آن‌ها در پشت واژه‌ها و واحدهاي گوناگون زباني پنهان هستند و بايد از آن‌ها رمزگشايي شود. اين رمزگشايي در فراگرد توصيف، تحليل و تبيين متن‌ها به انجام مي‌رسد. در واقع، ايدئولوژي به هر انديشه و رهيافتي اين امكان را مي‌دهد تا مرزهاي هويتي و دگرسازانه‌ خود را نسبت به رقباي خويش ترسيم نمايد. اين جستار در پي پاسخ به پرسش «در نخستين سخنراني پس از انتخابات رؤساي جمهور جمهوري اسلامي ايران، امريكا و فرانسه مرزهاي هويتي توليد و بازتوليد اقتدار به چه صورتي بازنمايي مي‌شود؟» تحليلي در سطوح خرد و كلان را در پيش مي‌گيرد. نگارندگان به منظور پاسخ به اين پرسش بر اين فرض هستند كه «كانديداهاي پيروز در انتخابات رياست جمهوري ايران، فرانسه و امريكا ابتناي سامانه نشانه شناختي خويش را بر روي مفصل‌بندي هويت ايجابي حداكثري و تنظيم دايره غيريت حداقلي (شمول بيشنه و برون راني كمينه) استوار نموده اند». در اين نوشتار، نخست، روابط سازه‌هاي زباني پيكره مورد بررسي با استفاده از تحليل دلالت صريح و ضمني و حضور و غياب واكاوي مي‌شود. سپس مؤلفه‌هاي خود و ديگري، غيريت‌سازي، چگونگي برجسته‌سازي و حاشيه‌راني و منطق تفاوت و زنجيره‌ هم‌ارزي هركدام از گفتمان‌هاي مورد بررسي تبيين مي‌گردد. تجزيه و تحليل داده‌ها بيانگر آن است كه زنجيره هم‌ارزي و هويت‌ساز روحاني آشكارا تبيين مي‌شود و حاشيه‌رانيِ دگرهايِ منفي اين گفتمان به ‌صورتي ضمني انجام مي‌گيرد. دگرهاي گفتماني ترامپ و مكرون نيز به ‌صورت ضمني بيان مي‌شود، اما زنجيره‌ هم‌ارزي دال بر گفتمان‌هاي هم‌سوي آن‌ها ترسيم آشكاري ندارد.