ارزيابي روش‌هاي توليد هاپلوييد در گندم از طريق تلاقي با ذرت

Evaluation of Haploid production methods in wheat through maize cross

اين تحقيق به‌منظور مقايسه روش‌هاي توليد هاپلوييد در ارقام گندم هگزاپلوييد از طريق حذف كروموزومي (تلاقي گندم و ذرت) جهت استفاده در برنامه‌هاي به‌نژادي گندم صورت گرفت. در اين تحقيق سه روش كلاسيك (A)، ساقه بريده (B) و بينابيني (C) مورد مقايسه قرار گرفتند. مواد گياهي مورد استفاده شامل 11 ژنوتيپ گندم F1 به‌عنوان والد مادري و ژنوتيپ ذرت BC572 به‌عنوان والد گرده دهنده (پدري) بود. صفات مورد مطالعه در اين تحقيق عبارت بودند از درصد توليد بذر از گلچه‌هاي تلقيح شده، درصد تشكيل جنين از بذور توليد شده و درصد توليد گياهچه‌هاي هاپلوييد از جنين‌هاي بدست آمده. مقايسات انجام شده نشان داد كه در بين روش‌هاي مختلف نگهداري سنبله، روش بينابيني (C) از نظر درصد تشكيل بذر، جنين و گياهچه هاپلوييد، بطور معني‌دار برتر از روش‌هاي ديگر بوده است. در اين روش درصد تشكيل بذر 98/84 %، تشكيل جنين 73/21 % و توليد گياهچه 52/49 % و در كل درصد توليد گياهچه هاپلوييد به نسبت گلچه‌هاي گرده افشاني شده 80/13 % نشان داد.بطور معني‌دار برتر از روش‌هاي ديگر بوده است. در اين روش درصد تشكيل بذر 98/84 %، تشكيل جنين 73/21 % و توليد گياهچه 52/49 % و در كل درصد توليد گياهچه هاپلوييد به نسبت گلچه‌هاي گرده افشاني شده 80/13 % نشان داد.

In this research was conducted to compare three methods of haploid production in hexaploid wheat through chromosome elimination (wheat ×maize cross) for use in the breeding programs. The three methods were A) classical B) detached and C) intermediate or sime-detached. Parental materials were 11 wheat F1 genotypes as female parents and BS572 hybrid as male parent. The traits studied were percentage of seed set, percentage embryo formation and percentage of haploid plantlet production. Among all the three methods, the intermediate C) method was significantly superior to others in which the seed set, embryo formation and haploid plant production were 84.98%, 21.73% and 49.52% respectively. Overall, haploid production from the initial number of pollinated florets was 13.80% in this method Among all the three methods, the intermediate C) method was significantly superior to others in which the seed set, embryo formation and haploid plant production were 84.98%, 21.73% and 49.52% respectively. Overall, haploid production from the initial number of pollinated florets was 13.80% in this method..