بررسي اثر محافظتي منگنز بر پارامترهاي اسپرم و ساختار بيضه در موش‌هاي تيمارشده با فرمالين

مقدمه: فرمالدئيد به عنوان يك آلاينده‌ي زيست محيطي در محيط‌هاي صنعتي و بيمارستاني استفاده‌ي فراواني دارد. هدف از اين مطالعه بررسي تأثيرات محافظتي منگنز بر ساختار بيضه و پارامترهاي اسپرم موش بالغ در معرض فرمالدئيد است. روش‌ها: پس از تعيين دوز مناسب كلريد منگنز و فرمالدئيد، تعداد 20 سر موش نر انتخاب شدند و به طور تصادفي به چهار گروه 1- شاهد، 2- شم، 3- در معرض فرمالدئيد و 4- در معرض فرمالدئيد و منگنز كلريد، تقسيم شدند. گروه 3 و 4 به مدت 14 روز متوالي فرمالدئيد با دوز 10 ميلي‌گرم در ميلي‌ليتر به صورت داخل صفاقي دريافت كرد. از هفته‌ي دوم به گروه 4 منگنز با دوز 5 ميلي‌گرم در ميلي‌ليتر تزريق شد. در روز پانزدهم موش‌ها جراحي شدند و اسپرم‌ها از دم اپيديديم راست براي بررسي تعداد، تحرك، مورفولوژي و درصد زنده بودن جمع‌آوري گرديدند و آناليز شدند. بيضه نيز پس از وزن شدن به منظور بررسي‌هاي بافت‌شناسي آماده شد و قطر لوله‌هاي اسپرم‌ساز و لومن و ضخامت اپيتليوم اندازه‌گيري شد. يافته‌ها: يافته‌هاي اين مطالعه نشان داد كه تجويز فرمالدئيد در گروه 3، وزن بيضه، تعداد اسپرم، تحرك اسپرم، درصد زنده بودن و مورفولوژي طبيعي را به طور معني‏داري در مقايسه با گروه شاهد كاهش داد (0.05 P). همچنين در ارزيابي بافتي قطر لومن و لوله‌هاي اسپرم‌ساز نسبت به گروه شاهد، به طور معني‌داري كاهش يافت (0.05 P). پارامترهاي اسپرم و ساختار بيضه در گروه 4 باعث بهبود اين پارامترها به طور معني‌دار نسبت به گروه 3 شد (0.05 P). نتيجه‌گيري: منگنز داراي اثر محافظتي بر روي پارامترهاي اسپرم و بافت بيضه در نمونه‌هاي تحت درمان با فرمالدئيد است.