پژوهشي در احوال و آثار عبداللطيف عباسي بنيروي گجراتي و شرح حديقۀ او موسوم به لطايف‌ الحدايق

فاقد عنوان لاتين

از ميان شروح متنوعي كه در هند بر حديقة الحقيقۀ سنايي نگاشته شده، شرح عبداللطيف عباسي گجراتي، اديب و فاضل نيمۀ ‌نخست سدۀ يازدهم از شروح ماقبل و مابعدش قابل اعتناتر است؛ زيرا وي هم نسخۀ قابل قبولي از حديقه، تصحيح و فراهم كرد و هم ابيات مشكل آن را شرح داد. كتاب لطايف الحدايق كه دربردارندۀ شرح موصوف است، به اذعان سنايي‌شناسان معاصر، بهترين و كامل‌ترين و اصيل‌ترين شرحي است كه تا حال بر حديقه نوشته شده است. عباسي در تصحيح حديقه از نسخ قديم آن بهره برد و در شرح غوامض و پرده‌گشايي از رموز آن از ساير متون از جمله تحقيقات خود بر مثنوي و نيز فرهنگ‌ها و آثار معتبر استفاده كرد. ضمن اينكه از برخي آداب و رسوم و واژه‌هاي رايج در غزنين هم بهره برد. به همين سبب، شرح حديقۀ او موسوم به لطايف ‌الحدايق، هنوز جزو بهترين شروح حديقه و الگوهاي تصحيح و شرح متون در سده‌هاي گذشته محسوب مي‌شود. افسوس كه اين اثر نفيس كمتر مورد استفادۀ فارسي‌زبانان و سنايي‌پژوهان قرار گرفته و تا حد زيادي مغفول مانده است.