تعيين ميزان برخورداري استان‌هاي ايران بر اساس شاخص‌هاي مسكن در مناطق شهري

فاقد عنوان لاتين

مسكن به عنوان يكي از عناصر اصلي تعادل و پابرجايي اجتماع انساني مي­ باشد كه سيستم زندگي اجتماعي در آن شكل مي­ گيرد و وضعيت مطلوب آن در نواحي شهري و روستايي يكي از شاخص‌هاي توسعه اقتصادي اجتماعي در كشورهاي جهان محسوب مي‌شود. تدوين يك برنامه جامع در بخش مسكن به منظور دستيابي به وضعيت مطلوب مستلزم شناسايي و تجزيه و تحليل ابعاد گسترده اين بخش است. از راه‌هاي مهم آگاهي از وضعيت مسكن در فرايند برنامه‌ريزي‌هاي منطقه‌اي، استفاده از شاخص‌هاي مسكن است، اين شاخص‌ها كه نشان دهنده وضعيت كمي و كيفي مساكن در هر مقطع زماني است راهنمايي موثر براي بهبود برنامه‌ريزي مسكن آينده است. هدف اين مقاله بررسي ميزان برخورداري استان­ هاي كشور به لحاظ شاخص ­هاي مسكن در نقاط شهري مي ­باشد. روش تحقيق در اين پژوهش توصيفي – تحليلي و از نوع كاربردي مي ­باشد. داده­ هاي مورد نياز از سرشماري سال1390 گردآوري شده است. شاخص ­هاي مسكن در سه گروه تراكمي و رفاهي، زيربنايي و تسهيلات و استحكام سازه ­اي جمع­ آوري گرديد، سپس وزن ­دهي به اين شاخص ­ها با استفاده از روش AHP انجام شد و استان­ ها با استفاده از تكنيك TOPSIS رتبه ­بندي گرديدند. سطح بندي استان­ ها در گروه ­هاي همگن با استفاده از تكنيك تحليل خوشه­ اي انجام شد و از ضريب همبستگي پيرسون جهت برسي رابطه ميزان شهرنشيني با درجه برخورداري استان­ها استفاده شد. يافته ­هاي تحقيق نشان مي­ دهد بر اساس تركيب شاخص‌هاي تراكمي و رفاهي، زيربنايي و تسهيلات و استحكام سازه‌اي 12/90 درصد استان­ها بسيار برخوردار، 16/13 درصد استان ها برخوردار، 22/58 درصد استان­ ها نيمه برخوردار، 45/16 درصد استان ها محروم و 3/23 درصد استان­ ها بسيار محروم هستند. استان تهران در بهترين وضعيت و استان سيستان و بلوچستان در بدترين وضعيت مسكن در نقاط شهري قرار دارند. همچنين نتايج تحقيق بيانگر عدم تعادل در برخورداري از شاخص­هاي مسكن در بين استان ­هاي كشور و تابعبت الگوي توسعه در اين زمينه از الگوي مركز – پيرامون مي ­باشد. نتايج ضريب همبستگي پيرسون نيز حاكي از همبستگي بين ميزان شهرنشيني استان­ ها با درجه برخورداري آنها مي­ باشد.