آسيب‌شناسي استفاده از صنعت تضمين در ترجمه‌هاي فارسي قرآن

قرآن كريم معجزه جاودان ادب و بلاغت است. در مباحث بلاغي، ايجاز از اهميت خاصي برخوردار است. تضمين نوعي از ايجاز است كه كلمه، ضمن حفظ معناي خود، به شيوه استعمالِ كلمه ديگر ازنظر تعدّي و لزوم به‌كاررفته و معناي آن كلمه را نيز به معناي خود اضافه مي‎كند و به اين ترتيب به شكلي موجز بر هر دو معنا دلالت مي‌كند. تضمين از نوع حقيقت است نه مجاز، چراكه در اين اسلوب، واژه‎اي حذف شده و معناي محذوف و مذكور هردو مدّ نظر گوينده مي‎باشد. قياسي بودن تضمين با رعايت شرايط آن مي‎تواند قابل‌قبول باشد. در موارد متعددي از آيات قرآن اسلوب تضمين به‌كاررفته كه در صورت عدم توجه به آن هنگام ترجمه، مي‎توان گفت ترجمه دقيقي از آيه ارائه نشده است. اين نوشتار با روش توصيف و تحليل در پي پاسخ به اين سؤال است كه ترجمه‎هاي فارسي قرآن در چنين آياتي از چه ميزان دقتي برخوردارند. بررسي‌هاي انجام شده نشان داد، بيشتر اين ترجمه‎ها جز در موارد اندك، به معناي تضمين شده در كلمه به‌كاررفته در آيات موردبحث، بي‌توجه بوده‎اند.