تحليل پارودي در خارستان اديب قاسمي كرماني

پارودي يا نقيضه، ترفندي هنري است كه در آن تقليدي طنزآميز از اثر ادبي جدّي صورت مي‌گيرد. در اين پژوهش، خارستان، پارودي طنزآميز اديب قاسمي كرماني (1308-1238 ش ) در دو سطح روساخت و ژرف‌ساخت، يعني لفظ و صورت و معنا، به روش تحليل مقايسه‌اي محتواي متن و با استفاده از ابزار كتابخانه‌اي، بررسي شده است. اديب كرماني، يكي از نويسندگان و شاعران حوزه ادبيات انتقادي و فولكوريك است و كتاب خارستان وي به پيروي از گلستان سعدي نوشته شده و او در قبال واژه‌هاي استوار، اصيل و ادبي و موضوعات جدّي مطرح در گلستان، از كلمات و عبارات خاص و موضوعات غيرجدّي و عمدتاً مطايبه‌آميز و انتقادي استفاده كرده است. پاسخ به سؤال اصلي تحقيق، يعني چگونگي كاربرد مهم‌ترين ابزارهاي نقيضه‌پردازي در اثر مذكور و ميزان موفقيت قاسمي در آن، هدف نويسندگان است. نتيجه پژوهش نشان مي‌دهد كه نويسنده توانسته با كاربرد واژگان محلّي و عاميانه، تعبيرات و اصطلاحات صنف شال‌بافان، كنايات و ضرب‌المثل‌هاي خاص مردم كوچه و بازار، در شكل ساختاري گلستان، به تناوب، هر سه نوع نقيضۀ لفظي، صوري و محتوايي را در اثر خود بگنجاند و در شكل دادن نقيضه‌اي طنزآميز بر گلستان سعدي، موفقيتي نسبي را كسب كند.