گونه‌شناسي پيام‌هاي پربينندۀ اينستاگرام با موضوع «كرونا»

از آغاز شيوع كرونا، فضاي مجازي و به‌ويژه اينستاگرام، بستر توليد و انتقال اطلاعات بسياري شده است. مطالعۀ ماهيت اين پيام‌هاي پربيننده، به اين دليل اهميت دارد كه نشان‌دهندۀ رفتار جامعه در شرايط بحران است. تحقيق حاضر درصدد است به اين سؤالات پاسخ دهد؛ پيام‌هاي پربيننده با موضوع كرونا چه ماهيتي دارند و كدام احساسات باعث پربيننده شدن آنها شده است؟ براي پاسخ به اين سؤال، 600 پيام «وايرال» يا پربيننده در اينستاگرام در يك دورۀ 60 روزه بررسي شدند. روش تحقيق، پيمايشي بوده و براي جمع‌آوري داده‌ها در گام اول پربازديدترين پيام‌ها (تعداد) با موضوع كرونا انتخاب شدند؛ سپس محتواي نظر بينندگان توسط كارشناسان (متخصصان روانشناسي) نمره‌دهي شد؛ در گام بعدي، داده هاي كمّي حاصل شده با روش تحليل عاملي، خوشه‌بندي (دسته‌بندي) شدند. براساس يافته هاي آماري، پيام هاي پربازديد، سه گونه (دسته) هستند؛ دستۀ اول، ماهيت تفريح و سرگرمي دارند؛ دستۀ دوم، ماهيت خبر و اطلاع‌رساني دارند و دستۀ سوم، با هدف آموزش و تبليغ، توليد شده‌اند. همچنين براساس نتايج به‌دست‌آمده، اگر چه عوامل اثرگذار بر پربيننده شدن پيام ها، در هر گونه، متفاوت با ديگري است، بررسي محتوايي خوشه ها نشان مي دهد برخلاف بسياري از يافته‌هاي پيش از اين پاندمي، در دورۀ كرونا، غافلگيري منفي، غم و ترس مهم‌ترين ويژگي هايي هستند كه باعث پربيننده شدن پيام ها شده‌اند. در دورۀ كرونا خشم و نفرت، اثر چنداني بر پربيننده شدن پيام‌ها نداشته‌اند.