انسان‌شناسي پزشكي: پيش‌گيري و درمان سنتي در بين مهاجران افغانستاني

انسان‌شناسي از ابتداي پيدايش دانشگاهي خود به امر سلامت، بهداشت، بيماري، مداوا و به‌طور كلي امور پزشكي توجه ويژه داشته و به‌مرور حوزه دقيقي از انسان‌شناسي را به اين امور اختصاص داده است. هدف اصلي اين رشته يافتن درك مناسب‌ از عواملي است كه بر بهداشت، تجربه و شيوع بيماري، پيشگيري و درمان بيماري، روال‌هاي شفادهي، پيوندهاي اجتماعي در مديريت درمان اثر گذارند. اين مقاله در پي آن است كه مكانيسم‌هاي پيش‌گيري و درمان سنتي را در بين مهاجران شناخته و اثرات آن را در مواجه با نظام پزشكي مدرن ايران بررسي كند. با استفاده از روش مردم‌نگارانه براي گردآوري داده‌، يعني بهره‌گيري از مطالعات اسنادي، مصاحبه‌هاي عميق نيمه‌ساختاريافته و مشاهده‌هاي‌حين‌مشاركت و همچنين يادداشت‌هاي شخصي در زمين پژوهش «شهرك قائم قم»، پژوهشگر توانسته داده‌هاي دست‌اولي را گردآوري و تحليل كند. داده‌هاي اين پژوهش عمدتا در تابستان 1397 گردآوري شده و نمونه‌گيري‌ها بر مبناي الزام‌هاي نظري كار و به صورت هدف‌مند صورت‌بندي شده‌اند. در ابتدا به بيماري‌هاي شايع بين مهاجران پرداخته و سپس به مواجه مهاجران با اين امور پزشكي بر مبناي باورهاي سنتي و فرهنگي آنان اشاره خواهد شد. پيش‌گيري و درمان‌هاي سنتي در بين مهاجران افغانستاني در ايران بيش از درمان‌هاي مدرن بر صحنه زندگي روزمره آنان حاضر است.