تحليل ارتباط ميان جداافتادگي كالبدي و محروميت چندگانه در مناطق شهري بررسي موردي: محلات شهر اصفهان

بر اثر توسعه پراكنده شهرها، ساختار اصلي آنها دگرگون گرديده و موجب انزواي فضايي بخش‌هاي مختلف شهرها و در نتيجه انزواي اقتصادي اجتماعي آنها شده است. بر اين اساس به‌تازگي شهرسازان در حوزه‌هاي ريخت‌شناسي و ساختارگرايي مدعي شده‌اند كه تغييرات سطح جداافتادگي ساختار فضايي نقش بسزايي در تغييرات سطح محروميت اجتماعي و اقتصادي مناطق شهري دارد. در اين زمينه اين مقاله به دنبال آزمون فرضيه ارتباط ميان جداافتادگي كالبدي و محروميت چندگانه در شهر اصفهان و 155 محله اين شهر را مورد آزمون قرار داده است. در اين آزمون جداافتادگي فضايي محلات به روش چيدمان فضا و محروميت اجتماعي اقتصادي به روش تحليل عاملي و تاكسونومي عددي مورد بررسي قرار گرفته و سپس ارتباط ميان اين دو ويژگي به روش همبستگي تحليل شده است. در تحليل جداافتادگي فضايي از شاخص هم‌پيوندي و در تحليل محروميت از شاخص محروميت چندگانه استفاده شده است. نتايج نشان مي‌دهد ارتباط معنادار قوي و مستقيمي ميان جداافتادگي فضايي و محروميت چندگانه محلات شهر اصفهان وجود دارد، به‌طوري‌كه با كاهش جدافتادگي، سطح محروميت محلات نيز كاهش مي‌يابد و بالعكس. همچنين ابعاد اجتماعي – اقتصادي محروميت بيش از ابعاد كالبدي با جداافتادگي فضايي كالبدي محلات همبستگي دارند. بنابراين ارتباط ميان اين دو متغير مي‌تواند نقش مهمي در توسعه و يا عدم توسعه محلات شهر اصفهان داشته باشد.