تحليل و ارزيابي وضعيت پايداري مجراي رودخانه گيوي‌چاي، در شمال‌غرب ايران، با تأكيد بر خصوصيات زمين‌شناسي، هيدرولوژيكي و انساني

رودخانه‌ها از اشكال پوياي طبيعت هستند. بررسي ژئومورفولوژيكي پايداري رودخانه‌ها و فرآيند حمل و نقل رسوب، بسيار مهم مي‌باشد. هدف اين مطالعه، بررسي وضعيت پايداري و تنش برشي رودخانه با استفاده از روش‌هاي تجربي و رياضي و مقايسه‌ي نتايج آن‌ها با مطالعات ميداني، شرايط مورفولوژيكي، هيدرولوژيكي، زمين‌شناسي و انساني حاكم بر هر يك از بازه‌ها مي‌باشد. با توجه به نتايج مطالعه، پلان‌فرم رودخانه، در بازه اول، دوم و چهارم، به صورت سينوسي و در بازه سوم به صورت پيچان‌رودي مي‌باشد و با در نظر گرفتن مشخصه‌هاي زاويه مركزي ، به ترتيب بازه اول، دوم و سوم به صورت پيچان‌رود بسيار توسعه يافته و بازه چهارم از نوع پيچان رود توسعه يافته است. بيشترين ميزان تنش برشي موجود و كناري، در مقاطع 4، 3، 11 و 12 ديده مي‌شود و بيش‌ترين ميزان تنش برشي بحراني، در مقاطع 3 و 7 مي‌باشد. بررسي‌هاي شاخص پايداري نسبي نشان داد كه به جز مقاطع 5 و 7، ساير مقاطع انتخابي در تمامي بازه ها به صورت ناپايدار مي‌باشند. در مقاطع پايدار غير آبرفتي، شكل مجرا به سنگ بستر بستگي دارد و به مقدار رسوبات منتقل شده ربطي ندارد. اما در بازه‌هاي آبرفتي، شكل مجرا و پايداري آن به مقاومت ذرات رسوبي آن بستگي دارد. همچنين با توجه به نتايج مطالعه، در بازه‌هاي اول و دوم، نتايج روش‌هاي تجربي با مطالعات ميداني همخواني دارد و در بازه سوم و چهارم همخواني زيادي ديده نمي‌شود.