تحليل سندي و كشف مدلول حقيقي اخبار احدثيت

اخبار احدثيت دسته‌اي از رواياتند كه شمار آنها حداكثر به پنج مورد مي‌رسد. اين دسته از اخبار بيانگر تقديم روايتي هستند كه صدورش نسبت به روايت معارض، پسين است و احدث ناميده مي‌شود. عده‌اي از محدثان، فقيهان و اصوليان اين دسته از روايات را دليل بر مرجح بودن احدثيت در باب تعارض اخبار دانسته‌اند و در مقابل، اكثر بزرگان در اين روايات مناقشه كرده و دلالت آن ها را بر اين امر نپذيرفته اند. هدف پژوهش حاضر، يافتن مدلول حقيقي و پيام اصلي اين اخبار با رويكرد توصيفي انتقادي است. در اين پژوهش نخست به شكل نويني به تحليل سندي روايات پرداخته شده و بيشتر آنها فاقد صحت سند شناخته شده‌اند. سپس كوشش شده تا دلالت آنها نقد و ارزيابي شود؛ در اين بخش با مواجهه علمي و ملاحظه شواهد درون‌متني و برون‌متني، به شكل دسته‌بندي شده، هفت مناقشه نسبت به محتواي روايات اخذ احدث و سه مناقشه نسبت به روايات نسخ وارد شده و نيز وجوه محتمل در علت تقديم احدث، مورد ساماندهي و نقد قرار گرفته‌اند. آنگاه فضاي صدور اين دسته از روايات، تحليل و بررسي شده و با توجه به سخنان محققان و لحاظ متن، محتوا و نحوه تخاطب واقع در اين روايات، نزديك‌ترين وجه، بيان عامل تعارض دانسته شده است. يافته‌هاي تحقيق حاكي از آن است كه قلمرو دلالت روايات و وجه صدور آنها غير از علاج تعارض است و توجه به پيام اصلي اين روايات، نقش كليدي در علم اختلاف حديث دارد.