ارزيابي و برنامه‌ريزي فضايي پيوستگي بوم شناختي سيماي سرزمين در راستاي مديريت تنوع زيستي (منطقه مورد مطالعه: استان قزوين)

گسستگي زيستگاه‌ها و سامانه‌هاي زيستي و به‌دنبال آن افول پيوستگي بوم‌شناختي سيماي سرزمين، از دلايل اصلي نابودي تنوع زيستي به حساب مي‌آيند كه جريان ماده، انرژي و اطلاعات را در مقياس سيماي سرزمين مختل كرده است. نظر به اهميت اين موضوع، هدف از مطالعه حاضر، ارزيابي پيوستگي بوم‌شناختي و برنامه‌ريزي فضايي سيماي سرزمين استان قزوين در جهت احيا و حفاظت از گذرگاه‌هاي جريان ماده، انرژي و اطلاعات با رويكرد بوم‌شناسي سيماي سرزمين است. بدين منظور با استفاده از نقشه كاربري و پوشش اراضي، نواحي داراي عملكرد بوم‌شناختي شناسايي و شاخص‌هاي اثر مانع و پيوستگي بوم‌شناختي سيماي سرزمين با استفاده از مدل‌سازي رياضي با الگوريتم مدل‌ساز در محيط GIS پهنه‌بندي شد. سپس لكه هاي مستعد براي احيا و حفاظت به‌طور مكاني در سيماي سرزمين شناسايي شد. نتايج اين تحقيق نشان داد كه 90 درصد از مساحت استان داراي عملكرد بوم‌شناختي و 10 درصد از آن فاقد عملكرد بوم‌شناختي است. 3 درصد از نواحي فاقد عملكرد بوم‌شناختي به‌وسيله موانع انسان ساخت مانند ايجاد شبكه جاده‌اي، رشد شهرها و توسعه صنايع، و 7 درصد نيز تحت تأثير عارضه‌هاي انسان ساخت، عملكرد بوم‌شناختي خود را از دست داده‌اند. در اين تحقيق به‌منظور برنامه‌ريزي فضايي، چهار گذرگاه براي جريانات ماده، انرژي و اطلاعات شناسايي شد. نتايج اين تحقيق در برنامه‌هاي مديريتي مناطق حفاظت شده و آمايش سرزمين و همچنين ارزيابي اثرات توسعه و ارزيابي راهبردي محيط زيست قابل استفاده است.