نيروي دريايي ايران با تأكيد بر نقش كشتي پرسپوليس در امنيت خليج‌فارس در دورۀ قاجار

خليج‌فارس و كرانه هاي شمالي و جنوبي آن همواره در سطح ملي، منطقه اي و جهاني از اهميت سياسي، اقتصادي و اجتماعي برخوردار بوده است. در ابتداي دورۀ قاجار، اين آبراه اهميت تجاري و بازرگاني داشت؛ سپس داراي اهميت سياسي و نظامي نيز شد. فقدان يك نيروي دريايي كارآمد براي ايرانيان، همواره مهم ترين دليل عدم كنترل مطلوب خليج‌فارس از سوي حكومت هاي ايراني به‌خصوص در دوران جديد و معاصر بوده است. برخي از پادشاهان حكومت هاي ايراني از صفويه تا قاجاريه، در پي ايجاد نيروي دريايي قدرتمند براي برقراري امنيت و رونق تجارت و بازرگاني خليج‌فارس بودند. در اين مقاله، تشكيل نيروي دريايي مدرن و منظم در خليج‌فارس توسط ناصرالدين ‌شاه قاجار و نقش كشتي پرسپوليس در ايجاد امنيت داخلي و خارجي در اين آبراهه با روش توصيفي تحليلي و استفاده از منابع تاريخي و كتابخانه اي مورد بررسي قرار گرفته است. براساس نتايج اين مقاله، هدف اصلي ناصرالدين‌شاه از ايجاد نيروي دريايي، مقابله با دخالت قدرت هاي استعماري، به‌خصوص انگلستان در منطقۀ خليج‌فارس بود. البته در اين راه موفق نبود و فقط توانست با كشتي پرسپوليس حكمرانان ياغي و گريز از مركز را در كرانه هاي شمالي خليج‌فارس تنبيه و سركوب كند.