طراحي و اعتباريابي الگوي بازمهندسي فرآيندهاي آموزشي دانشگاه (رويكرد سازمان ناب)

در چند دهه گذشته رويكرد ناب به‌عنوان يك روش بهينه‌سازي و بهبود مستمر فرآيندهاي سازماني شناخته‌شده است كه در صورت استقرار موفقيت آميز آن، توسعه پايدار سازمان ها از طريق بهبود مستمر فرآيندها و رضايت مشتريان فراهم مي شود. هدف پژوهش طراحي و اعتباريابي الگوي بازمهندسي فرآيندهاي آموزشي دانشگاه براساس الزامات سازمان ناب با استفاده از رويكرد پژوهشي آميخته اكتشافي بوده است. در بخش كيفي، جامعه آماري متشكل از خبرگان و مسئولان اجرايي دانشگاهي مرتبط با فرآيندهاي آموزشي دانشگاه بود كه تعداد 18 نفر از آن‌ها به‌صورت هدفمند انتخاب و به‌صورت نيمه ساختاريافته مورد مصاحبه قرار گرفته اند. براي تحليل داده‌ها از تكنيك تحليل مضمون (تم) و براي اطمينان از روايي پژوهش، از روش بررسي توسط اعضاء (مصاحبه شوندگان) و چند سويه نگري منابع داده‌ها و براي محاسبه پايايي كدگذاري‌هاي انجام شده، از روش‌هاي پايايي باز آزمون و پايايي توافق درون موضوعي (توافق بين دو كدگذار) استفاده گرديد. تحليل داده‌هاي كيفي نشان داد، تعداد 47 كد توصيفي(مضمون سازمان دهنده) شناسايي شد كه نهايتاً به 7 تم اصلي (مضمون فراگير) شامل فرآيندهاي تدوين برنامه كلان آموزشي دانشگاه، گسترش كمّي و كيفي آموزشي دانشگاه، تدوين و بازنگري برنامه درسي، شناسايي، جذب، گزينش، پذيرش و ثبت نام دانشجويان، ياد دهي و يادگيري، نظارت و تضمين كيفيت ياددهي/يادگيري و فرآيند دانش آموختگي و ارتباط با دانش آموختگان تبديل گرديد. در بخش كمّي پژوهش، براي اعتباريابي الگو از روش هاي روايي محتوايي(CVR) و(CVI) و بررسي روايي آزمون ساخته شده از طريق روايي سازه (تحليل عاملي تأييدي) با استفاده از تحليل مسير و نرم افزار آماري ليزرل استفاده شد. نتايج نشان داد هر يك از ابعاد و مؤلفه‌هاي تشكيل دهنده الگوي بازمهندسي فرآيندهاي آموزشي دانشگاه براساس الزامات سازمان ناب از اعتبار مناسبي برخوردار است.