بررسي وضعيت تداركات نظامي (لجستيك) و مديريت استراتژيك در ايران باستان (مطالعه موردي امپراتوري هخامنشيان)

بررسي وضعيت ‌تداركات نظامي (لجستيك) به‌عنوان يكي از حوزه‌هاي كاركردي لجستيك و سيستم لجستيكي به شمار مي‌رود و اهميت والايي دارد. هدف اين پژوهش بررسي وضعيت تداركات نظامي و مديريت استراتژيك در دوران هخامنشيان است. روش تحقيق حاضر متكي بر روش تحقيق تاريخي و از نوع كاربردي و با روش توصيفيتحليلي است كه عمدتاً مبتني بر مطالعه ميداني و كتابخانه‌اي است. قلمرو اين تحقيق دوران هخامنشي در سيطره حكومتي اين پادشاهان را در برمي‌گيرد. پرسش محوري پژوهش حاضر اين است كه وضعيت تداركات نظامي و مديريت استراتژي دوران هخامنشيان چگونه بوده است؟ نتايج پژوهش نشان مي‌دهد كه شيوه نبرد در زمان هر پادشاه و دوره‌اي با تغييراتي روبه‌رو مي‌شد. الگوي لجستيكي در زمان مقتدرترين پادشاهان هخامنشي يعني كوروش، داريوش و خشايارشاه مبتني بر تسلط منطقه اي، تحكيم قدرت در پيرامون، حفظ ارتباط پيرامون با مركز، ايجاد و گسترش تجارت اداره ﻣﻲ‌ﺷﺪ، بدين گونه ارتش هخامنشيان ﻧﻴﺰ ﻣﺘﺸﻜﻞ از ﺳﭙﺎﻫﻴﺎن ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻮد ﻛﻪ هركدام ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﻲ ﺟﺪا و ﭘﺮﭼﻤﻲ وﻳﮋه داﺷﺘﻨﺪ. دوره هخامنشيان ﺻﻔﻮف ارتش ﺑﺴﻴﺎر ﭘﻴﭽﻴﺪه ﺑﻮده اﺳﺖ و اﻳﻦ ﺧﻮد ﺣﺎﻛﻲ از ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ‌ﻫﺎي ﻧﻈﺎﻣﻲ در آن روزﮔﺎر اﺳﺖ. بر اين اساس، اقدامات لجستيكي در بحران‌هايي نظير جنگ، فعاليت‌هايي نظير تأمين تجهيزات، انبارداري و نگهداري، مديريت ناوگان، حمل‌ونقل ابزار و مواد، مديريت دارايي‌ها، مديريت امكانات، امنيت، مديريت اطلاعات و ارتباطات را شامل مي‌شد.