جايگاه ارزيابي متوازن در تصميم‌گيري انتخاب سهام با استفاده از روش PAPRIKA

The Position of Balanced Scorecard in Stock Selection Decision Making Using PAPRIKA Technique

هدف اصلي اين مطالعه بررسي جايگاه معيارهاي مالي و غيرمالي ارزيابي متوازن بر انتخاب سهام از ديد سرمايه‌گذاران حرفه‌اي و غيرحرفه‌اي با استفاده از تكنيك نوين رتبه ­بندي زوجي بالقوه­ ي تمام گزينه ­هاي ممكن (PAPRIKA) است. براي اين منظور با بهره‌گيري از ادبيات نظري، روش تحليل‌عاملي به شناسايي و انتخاب متغيرهاي مؤثر بر انتخاب سهام پرداخته شد سپس با توجه به پاسخگويي سرمايه‌گذاران حرفه‌اي و غيرحرفه‌اي به سؤالات و استفاده از مدل تصميم‌گيري چند معياره پاپريكا نسبت به رتبه‌بندي اين معيارها اقدام گرديد. در ابتدا 60 متغير در پژوهش مورد استفاده قرار گرفت كه پس از انجام تحليل عاملي اكتشافي به 29 عامل تقليل يافت. نتايج حاصل از اين پژوهش نشان مي‌دهد شش متغير مؤثر اول، بر انتخاب سهام براي سرمايه‌گذاران حرفه‌اي به‌ترتيب شامل متغيرهاي رشد سودآوري، توان ايفاي تعهدات، بازده، بازده سرمايه و دارايي‌ها، رضايت مشتري، قيمت به سود هر سهم و براي سرمايه‌گذاران غيرحرفه‌اي شامل قيمت به سود هر سهم، بازده، رشد سودآوري، توان ايفاي تعهدات، بازده سرمايه و دارايي‌ها، توانايي مديران (در تبديل منابع شركت به درآمد) مي‌باشد. همچنين نتايج پژوهش نشان مي‌دهد كه سرمايه‌گذاران حرفه‌اي نسبت به سرمايه‌گذاران غيرحرفه‌اي، به معيار‌هاي غيرمالي ارزيابي متوازن اهميت بيشتري مي‌دهند.

The main aim of this paper is to examine the role of financial and non-financial criteria of balanced scorecard in portfolio selection using modern technique of Potentially Pairwise Rankings of all possible Alternatives (PAPRIKA), from the view point of professional and non-professional investors. To this purpose and through theoretical literature, and by adaption of factor analysis method effective factors were identified and chosen in stock selection. Then with respect to responding of professional and non-professional investors to the questions, and using of PAPRIKA multivariate decision making model by them, these criteria were ranked. Initially, 60 variables were used in this study and then after conducting exploratory factor analysis they were reduced to 29 factors. The results of this study indicate that the first six variables effective on stock selection for professional investors respectively include variables of profitability growth, solvency, return, return on assets and equity, customer’s satisfaction, price-to-earnings ratio; and for the non-professional investors, they comprise of price-to-earnings ratio, return, profitability growth, solvency, return on assets and equity, di-rectors' ability. Similarly, the results of the study show that compared to non-professional investors, professional investors attach more importance for non-financial criteria of balanced scorecard.