بررسي تأثير نوع ريزنمونه و تركيب هورموني بر كالوس‌زايي گون كتيرا (Astragalus verus )

Investigating the effect of explant type and hormonal composition on Astragalus verus callogenesis

جنس گون متعلق به خانواده لگومينوز يكي از بزرگترين جنس­ ها در ميان گياهان گلدار بوده و گونه Astragalus verus يكي از گونه­ هاي مناسب براي توليد كتيرا است. اين پژوهش با هدف بررسي اثر تركيبات هورموني مختلف بر كالوس ­زايي ريزنمونه ­هاي مختلف Astragalus verusانجام شد. كالوس­زايي از ريزنمونه­ هاي ريشه، هيپوكتيل و كوتيلدون در محيط كشت پايه MS داراي غلظت‌هاي مختلف از BAP، 2,4-D و NAA بررسي شد. بيشترين درصد كالوس­زايي در تيمار 5/0 ميلي­گرم در ليتر 2,4-D با ميانگين 56 درصد و كمترين درصد كالوس‌زايي در تيمار 5/0 ميلي­گرم در ليتر NAA با ميانگين 4 درصد حاصل شد. بيشترين درصد كالو­س ­زايي از ريزنمونه ريشه با ميانگين 67 درصد بدست آمد. بيشترين و كمترين ابعاد كالوس به‌ترتيب در تيمار 9 ميلي­گرم در ليتر NAA و 9 ميلي­گرم در ليتر 2,4-D با ميانگين­هاي 62 و 10/0 ميلي­متر مكعب بدست آمد. بيشترين وزن تر و خشك كالوس‌ها به‌ترتيب با ميانگين 148/0 و 022/0 گرم از ريزنمونه ريشه در محيط كشت 2,4-D بدست آمد. تفكيك ­پذيري كالوس ­ها در محيط كشت حاوي 2,4-D بهتر از NAA بود. نتايج اين پژوهش مي­تواند در مطالعات باززايي غيرمستقيم، انتقال ژن و كشت سوسپانسيون سلولي به‌منظور توليد متابوليت­ هاي ثانويه از جمله كتيرا در محيط درو­ن شيشه ­اي كاربرد داشته باشد.

The genus Astragalus of the Leguminosaefamily is one of the largest genera among flowering plants. Astragalus verus is one of the suitable species for tragacanth production. The purpose of this study was to investigate the effect of different hormonal compounds on callus induction of A. verus different explants . Callogenesis from root, hypocotyl and cotyledon explants was studied in MS basal medium supplemented with different concentrations of BAP, 2,4-D and NAA. The highest percentage of callogenesis was obtained in 2,4-D (0.5 mgl-1) treatment with a mean of 56% and the lowest percentage of callogenesis was in 0.5 mg -1L NAA treatment with a mean of 4%. The highest callogenesis percentage was achieved from root explant with an average of 67%. The highest and lowest callus dimensions were obtained in treatment of 9 mgl-1NAA and 9 mgl-12,4-D with average values of 62 and 0.1 mm3 , respectively. The highest fresh and dry weights of calli were obtained with an average of 0.148 and 0.022 g of root explant in 2,4-D treatment, respectively. The separability of calli in medium containing 2,4-D was better than NAA. The results of this study can be used in indirect regeneration studies, gene transfer, and cell suspension culture to produce secondary metabolites such as tragacanth under in vitro conditions.