سير تقاضاي معاش در شعر شاعران مدّاح با تكيه بر نسبت تكدي‌گري به انوري

مدح، سنتي رايج در ميان شاعران فارسي­زبان و از راه­هاي امرار معاش بوده­است. انوري در كنار قصايد مدحي، قطعه­هاي تقاضاي گاه حقيرانه و در عين حال زيبايي نيز سروده­است. به دليل اين تقاضاها از ميان صدها شاعر بعضي از پژوهشگران، تنها او را متكدّي دانسته­اند. هدف تحقيق حاضر كه به روش توصيفي- تحليلي انجام شده است، يافتن پاسخ اين سوال است كه باوجود مشابهت هاي فراوان ملتمسات شاعران مداح، نسبت تكدي گري به انوري درست است؟ براي معلوم كردن صحّت و سقم اين نسبت تقاضاهاي برخي از شاعران بررسي و مشخص شد كه عواملي چون عدم امنيّت شغلي، دشواري شرايط شاعر شدن، امساك ممدوحان از دادن صله، احتياج شاعران و اهميّت مدح براي ممدوحان باعث شده­است مديحه­سرايي و به تبع آن تقاضاسرايي هرروز رايج­تر شود. عدم ثبات موقعيّت سياسي از دورۀ سنجر و بركيارق­بن­ملكشاه و از دست رفتن ثبات شغلي و درآمد شاعران سبب شد آن­ها در اين برهه از تاريخ نسبت به دوره­هاي قبل تقاضاي چيزهاي كم­به ا­تر كنند. هم­چنين مي­توان عامل دادن اين نسبت به انوري را اقرار شاعر به اين موضوع دانست كه او گدايي را شريعت شعرمي داند و نيز اينكه، معروف شدن او به عنوان يكي از سه پيغمبر شعر باعث شد تا محقّقاني كه او را در اين پايه نمي­ديدند، عيب­ هايش را بيشتر آشكار نمايند.

no abstract