الگوي روابط عوامل كليدي تأثيرگذار بر سياست خارجي جمهوري اسلامي ايران

در شرايطي كه تغيير و نوسان در برزخ آرمان‌گرايي و عمل‌گرايي، دستيابي به الگوهاي شناختي سياست خارجي جمهوري اسلامي ايران را دشوار ساخته است، ناگزير از شناخت عوامل مؤثر و روابط بين آ‌ن‌ها براي تحليل سياست خارجي هستيم. به اين منظور، پژوهش حاضر با روش تحليل ساختاري و تكنيك تحليل تأثير متقابل به دنبال پاسخ به اين پرسش است كه الگوي روابط عوامل كليدي تأثيرگذار بر سياست خارجي جمهوري اسلامي ايران چيست. در مسير پاسخ به اين پرسش، سي‌وشش عامل كليدي تأثيرگذار بر سياست خارجي شناسايي شد و پس از ايجاد ماتريس و رتبه‌بندي تأثير متقابل عوامل بر هم، اين عوامل بر اساس ميزان اثرپذيري و اثرگذاري در پنج دسته متغيرهاي روشنگر، واسط، نتيجه، تنظيم‌كننده و مستقل توزيع شدند. توزيع اين عوامل در نمودار تأثيرگذاري و تأثيرپذيري نشان‌دهندۀ ناپايداري سيستم سياست خارجي جمهوري اسلامي ايران است. تحليل الگوي به‌دست‌آمده از خروجي نرم‌افزارMicmac نشان‌ داد كه تداخل سطح‌ تحليل‌ها در ارزيابي بازيگران در محيط خارجي، سبب بروز معماي امنيتي شده است و در محيط داخلي نيز اختلاف در پارادايم حكمراني موجب تضعيف مواضع و تصميم‌ها در عرصۀ سياست خارجي مي‌شود.

no abstract