پاسخ سيدسند و ملاصدرا به اشكال برخاسته از قاعده‌ي فرعيه درخصوص اتصاف ماهيت به وجود

قاعده‌ي فرعيه «ثبوت شيء لشيء فرع ثبوت مثبت له» از قواعد مهم فلسفي است. باتوجه‌به قاعده‌ي فرعيه، درخصوص اتصاف ماهيت به وجود، مشكل دور يا تسلسل مطرح شده است. ملاصدرا براي حل اشكال مزبور، سه راه‌حل ارائه داده است. دو راه‌حل وي بر مبناي اصالت وجود اقامه شده است: يكي براساس رابطه‌ي وجود و ماهيت به‌حسب اعتبار ذهني و ديگري براساس رابطه‌ي وجود و ماهيت به‌حسب نفس‌الامر. صدرالدين دشتكي (سيدسند) كه از فيلسوفان بزرگ مكتب شيراز است نيز يك راه‌حل با تحليل رابطه‌ي وجود و ماهيت در دو موطن اعتبار ذهني و نفس‌الامر ارائه داده است. شارحان ملاصدرا (و حتي خود وي) ازآنجاكه سيدسند را اصالت ماهوي مي‌دانستند، راه‌حل سيدسند را عكس راه‌حل ملاصدرا دانسته‌اند. در اين مقاله با تحليل آراي سيدسند نشان داده شده است كه ازنظر او، مفهوم موجود، امر حقيقي است و لذا راه‌حل سيدسند مجموع دو راه‌حلي است كه ملاصدرا ارائه داده است.

no abstract