تأثيرپذيري رواناب و هدررفت خاك اندازه‌گيري شده از تغيير طول و جهت دامنه تحت بارش‌هاي طبيعي در يك منطقه خشك

ارزيابي تغييرپذيري داده‌هاي رواناب و هدررفت خاك به‌دليل شرايط مختلف سامانه اندازه‌گيري، به‌منظور پيشرفت دانش فرسايش خاك، ارزيابي مدل‌هاي هيدرولوژيك و طراحي آزمايش‌هاي علمي ضروري است. براي اين منظور پژوهش حاضر به ارزيابي تأثيرپذيري رواناب و هدررفت خاك اندازه‌گيري شده از تغيير طول و جهت دامنه در مراتع خشك سنگانه كلات در استان خراسان رضوي پرداخته است. براي نيل به اهداف اين پژوهش 5 تيمار كرت با طول 5، 10، 15، 20 و 25 متر در دو تيمار جهت دامنه (شمالي و جنوبي) ايجاد شد. نتايج ارزيابي 20 واقعه بارش منجر به فرسايش خاك، دلالت بر آن داشت كه يك واقعه حداكثري مسئول 70 درصد هدررفت خاك در دامنه‌ شمالي و 37 درصد در دامنه‌ جنوبي بوده است. نتايج هم‌چنين نشان داد كه در دامنه جنوبي به‌دليل پوشش گياهي ناچيز، پاسخ هيدرولوژيك به بارش‌هاي متوالي و بارش تگرگ نسبت به دامنه شمالي متفاوت مي‌باشد. در نهايت، ارزيابي تغييرات هدررفت خاك و رواناب در واحد سطح با افزايش طول كرت در هر دو دامنه دلالت بر رابطه غيرخطي و منفي بين آن‌ها دارد.