تحليل نقدهاي علامه جوادي آملي در تفسير تسنيم بر آراي تفسيري رشيد رضا در المنار

يكي از برجسته‌ترين تفاسير شيعه، تفسير «تسنيم»، و از تفاسير طراز اوّل قرآن كريم در ميان تفاسير اهل سنت، «تفسير القرآن‌ الحكيم» مشهور به «المنار» مي‌باشد. اين دو تفسير از دو خاستگاه فكري و اعتقادي متفاوت برآمده‌اند، اما از شيوه‌ها و اسلوب‌هاي مشتركي برخوردارند. به همين دليل تفسير المنار حضور قابل توجهي در تفسير تسنيم دارد و شاهد مواجهه‌هاي مختلف آيت‌الله جوادي آملي با آراء المنار هستيم. اين مواجهه‌ها در چهار محور تبيين، نقل، نقد يا تأييد صورت گرفته و اين پژوهش، با روش تحليلي، متكفّل تحليل نقدهاي جزئي و كلي تفسير تسنيم بر صاحب المنار مي‌باشد. به اين ترتيب كه پس از نقل آراي تفسيري المنار، نقد يا نقدهاي آيت‌الله جوادي آملي مطرح و سپس اين نقدها، تحليل و ارزيابي خواهند شد؛ اگر اين نقدها وارد بود، دليل آن ذكر و اگر وارد نبود نيز دليل وارد نبودن آن مورد تحليل قرار گيرد. در پايان اگر آيت‌الله جوادي در نقد خود نكته‌اي را متذكر نشده است، آن نكته ذكر و نقد ايشان تكميل گردد. يافته‌هاي پژوهش حكايت از آن دارند كه المنار در تفسير آيات جانب‌دارانه و با پيش‌فرض عمل كرده و در برخي موارد، به تهمت‌هاي بي‌اساس و ناصواب مبادرت كرده است. در مقابل آيت‌الله جوادي علاوه بر ابطال انديشه و روش رشيد رضا، گرايش‌ها و تعصّبات ناصوابش را يادآور شده است.