كاربرد باركدگذاري DNA توسط ماركر ريبوزومي ITS در شناسايي و طبقه بندي مولكولي قارچ‌هاي اكتوميكوريز

همزيستي اكتوميكوريزايي، همزيستي گسترده ميان قارچ‌هاي خاكزي و ريشه‌هاي درختان جنگلي مي‌باشد كه در استقرار و عملكرد گياهان در اكوسيستم‌هاي جنگلي نقش مهمي ايفا مي‌كند. شناسايي قارچ­هاي اكتوميكوريز، گام نخست تمام مطالعات مرتبط با اين همزيستي بوده و براي بهره‌برداري از حداكثر پتانسيل آن در مديريت جنگل امري ضروري­ست. در دهه اخير، تكنيك­ هاي مولكوليِ آناليزِ DNA براي حل چالش­هاي تاكسونومي مرتبط با شناسايي قارچ­هاي اكتوميكوريز در سطح نوك ريشه­هاي به دست آمده از عرصه، بخصوص وقتي داده­هاي ريخت شناسي متمايزكننده نبوده، استفاده شده است. تحقيق حاضر با هدف معرفي و تاييد كارآيي آناليزهاي مولكولي DNA و مطالعات فيلوژني در شناسايي قارچ‌هاي اكتوميكوريزِ درختان بلوط (Quercus sp.) در جنگل‌هاي شمال كشور اجرا شد. در بازديد از اين جنگل­ها، نوك‌ريشه‌هاي اكتوميكوريزايي درختان بلوط جمع‌آوري و براي شناسايي مولكولي قارچ­ها ناحيه ITS1-5.8S-ITS2 با آغازگرهاي گونه‌هاي قارچي، تكثير و تعيين توالي شد. سپس تجزيه و تحليل فيلوژنتيكي آنها به همراه توالي‌هاي موجود در پايگاه­هاي معتبر با روش بيس (Bayesian method) صورت گرفت كه نتيجه آن شناسايي 49 تاكسون مختلف از قارچ­هاي اكتوميكوريز متعلق به 13 جنس بود. اين بررسي نشان داد جمعيت متنوعي از قارچهاي اكتوميكوريز در جنگل­هاي هيركاني همراه درختان بلوط وجود دارد و استفاده از توالي ناحيه ITS rDNA ابزاري دقيق و ارزشمند جهت شناسايي اين قارچ­ها در عرصه­هاي جنگلي ايران است.

no abstract