بررسي مفاهيم زيبايي شناسي در مثنوي معنوي بر اساس نظريات ژرف ساختي

زيبايي شناسي يكي از مباحث مهم و بنيادين در ادبيات ملل است، از اين رو بررسي اين موضوع در آثار اصيل ادبيات فارسي و با استناد به ديگر نظريه هاي زيبايي شناختي در اين خصوص ضرورت دارد. از مثنوي معنوي مي توان به منظور شناخت مفهوم و كاركرد زيبايي، به آن توجه و استناد كرد. كه مهم ترين مباني زيبايي شناسي عرفاني تبيين شده است. مسئلۀ مورد پژوهش، بررسي مفاهيم ژرف ساختي زيبايي شناسي بر اساس تناسب، كمال، ذوق و لذت در مثنوي معنوي است. در مفهوم «تناسب و هارموني» از منظر مولانا، اصل وجود تمام مخلوقات هستي از جانب خداوند متعال است و موجودات نمونه اي از جان و روح الهي هستند، بنابراين در ذات آن ها تناسب و هماهنگي وجود دارد و در آفريده هاي خداوند كژي و عدم تناسب نيست و همۀ موجودات متعادل و سازوار آفريده شده اند. در مفهوم «لذت» نيز، مولانا به دو معني از لذت ظاهري و باطني قائل است. او لذت را به معني حس خوشايند و مطلوبي كه از معاني چيزي حاصل شده باشد، تعريف مي كند و تنها لذت هايي را اصيل مي داند كه حاصل دريافت عقل تعالي يافته انسان باشد. در مفهوم «كمال»، مولانا زيبايي را قرين و مرتبه اي از كمال مي داند. او كمال موجودات را در رسيدن آن به اصل و حقيقت وجودي خود مي داند و هر قدر كه به آن مرتبه نزديك باشد كامل و زيباست. روش تحقيق، توصيفي – تحليلي بوده و روش گرد آوري اطلاعات به صورت كتابخانه اي است.