تحليل حقوقي مديريت سود در شركت‌هاي پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران با استفاده از روش گشتاور تعميم يافته

مديريت سود پديده‌اي متأثر از عوامل محيطي است كه به لحاظ نظري، براساس تئوري نمايندگي، تحليل‌پذير است. از منظر حقوقي، مسئلۀ نمايندگي در قالب مسئلۀ اصيل – نماينده مطرح مي‌شود كه وجه‌اشتراك حسابداري و حقوق است. اين مسئله زمينه‌ساز وقوع خطر اخلاقي است. اين خطر اخلاقي در رابطۀ ميان مدير و سهامدار در قالب عدم تقارن اطلاعاتي مطرح مي‌شود. توجه به نهاد حقوق مالكيت، يكي از روش‌هاي كنترل خطر اخلاقي است. پژوهش حاضر قصد دارد با بهره‌جستن از مفاهيم اقتصاد نهادگرا، نهاد حقوق مالكيت و مسئلۀ اصيل – نماينده، تحليل حقوقي از مديريت سود در شركت‌هاي پذيرفته‌شده در بورس اوراق بهادار ارائه كند؛ ازاين‌رو رابطۀ ميان حقوق مالكيت و اجزاي آن با مديريت سود در 94 شركت طي بازه زماني 1390 – 1396 با استفاده از رويكرد گشتاور تعميم‌يافته آزموده شد. براساس نتايج پژوهش، حفاظت از حقوق مالكيت با مديريت سود رابطۀ منفي و معنادار دارد و با تقويت حاكميت قانون، ثبات سياسي، كنترل فساد، سهولت دسترسي به وام، تسهيل فرآيند ثبت مالكيت، حفاظت از مالكيت فكري و حفاظت از ثبت اختراع، انگيزه‌هاي فرصت‌طلبانۀ مديران و مديريت سود را كنترل مي‌كند.