ارزيابي رفتار خودپالايي رودخانه ‏ها با استفاده از مدل‌سازي تك‏ بعدي عددي

با توجه به رشد آلودگي آب‏هاي سطحي، تحقيق پيش رو در نظر دارد با به‏كارگيري مدل‌سازي عددي، رفتار خودپالايي و حذف آلاينده در رودخانه‏ها را ارزيابي كند. در تحقيق پيش رو با استفاده از داده‏ها و اطلاعات ثبت و برداشت ‏شده در رودخانۀ كارده به‏عنوان يك منبع در تأمين آب شرب شهر مشهد، به بررسي فرايند‏هاي پايش رودخانه‏اي با استفاده از مدل عددي MIKE11 پرداخته‏ شده است. در اين مدل شرايط مرزي شامل دبي، آلودگي (Ecoli)‌ و رقوم سطح آب بوده كه از طريق اندازه‏گيري و نمونه‏برداري‏هاي صحرايي تعريف شد. اندازه‏گيري در دو بازۀ زماني؛ يكي در فروردين ۱۳۹۳ (‌معرف فصل پر‌آب سال) و ديگري در مردادماه ۱۳۹۳ (معرف فصل كم‌آب سال) با اخذ ۱۲ نمونه از آب رودخانه كارده، انجام ‏شده است. نتايج تحقيق حاضر نشان مي‏دهد ضريب زبري مانينگ با كمك كاليبراسيون مدل هيدروليكي در بازۀ بررسي‌شده برابر با 0.058 به دست آمد و ضريب زوال رودخانه براي پارامتر Ecoli در فصل گرما با فاكتور پخش 20 و توان ضريب پخش 0.5 برابر با 0.08 و در فصل سرما با فاكتور پخش 5 و توان ضريب پخش 2 برابر با 0.207 است. بر اساس نتايج به‌دست‌آمده، تأثير ضريب مانينگ در برآورد آلودگي ۹۰ درصد و سهم پارامترهاي ديگر درمجموع ۱۰ درصد است. به‏منظور كاليبراسيون مدل از آناليز حساسيت استفاده شد كه از آناليز حساسيت يادشده نتيجه مي‏شود كه ضريب مانينگ ‌تأثير زيادي بر مدل‌سازي پخش و انتقال آلودگي دارد.