ارزيابي جريان زيست‌‌محيطي رودخانه هررود لرستان با استفاده از روش‌هاي هيدرولوژيكي

با توجه بحران جهاني آب، لزوم برنامه‏ريزي در حفظ و بقاي آب از مهم‏ترين برنامه‏هاي توسعۀ هر كشور است. به‏منظور حفظ اكوسيستم‏هاي موجود در حوضه‏هاي آبريز و همچنين، به دليل كمبود منابع آب و توزيع نامناسب زماني و مكاني بارش در كشور، بايد نيازهاي زيست‏محيطي رودخانه‏ها مورد توجه قرار گيرد. در پژوهش حاضر، نياز زيست‏محيطيحوضۀ آبريز رودخانۀ هررود واقع در استان لرستان در دو ايستگاه هيدرومتري كاكارضا و دهنو طي دورۀ آماري بلندمدت 40 ساله با استفاده از روش‏هاي هيدرولوژيكي تنانت، تسمن، جريان پايۀ آبزيان، تحليل منحني تداوم جريان، تغيير منحني تداوم جريان كه از نرم‏افزار GEFC استفاده شد و اسمختين بررسي شد. آناليز روند تغييرات آبدهي حوضۀ كاكارضا و دهنو با استفاده از آزمون گرافيكي من‏كندال بررسي شد و نتايج نشان داد نمي‏توان روندي را براي رودخانۀ هررود در محل ايستگاه‏هاي هيدرومتري كاكارضا و دهنو متصور شد. ‌بين روش‏هاي هيدرولوژيكي يادشده، روش تغيير منحني تداوم جريان به علت در نظر گرفتن كلاس‏هاي مديريتي اكولوژيكي، توجه به نوسان‌هاي طبيعي جريان رودخانه و تلاش براي حفظ اين نوسان‌ها در جريان زيست‏محيطي پيشنهادي خود در مقايسه با ساير روش‏هاي مطرح‏شده كارايي بيشتري دارد. نتايج نشان داد براي حفظ نياز زيست‏محيطي رودخانۀ هررود در كلاس C (كمترين وضعيت اكولوژيكي قابل‏ قبول) در ايستگاه‏هاي كاكارضا و دهنو به‌‌ترتيب 49.47 و 56.34 درصد متوسط جريان سالانه (به‌ترتيب 5.63 و 1.42 مترمكعب بر ثانيه) مورد نياز است. توجه به اين نكته ضروري است كه روش‏هاي ارائه‏شده در پژوهش حاضر، راه‏حل قطعي براي ارزيابي جريان زيست‏محيطي نيستند، اما به‏كارگيري اين روش‏ها در نبود اطلاعات اكولوژيكي لازم و به‏منظور برنامه‏ريزي اوليه براي مديران، مفيد خواهد بود.