بررسي مباني تشكيلات قضايي آل مظفر

ورود مغول‌ها به ايران، نه تنها يك رويداد نظامي بود، بلكه به‌تدريج حضور اين اقوام و مهاجرت آنان به فلات ايران، تأثيرات خود را بر نظام اقتصادي، فرهنگي و اجتماعي و نيز تشكيلات اداري بر جاي نهاد. تشكيلات اداري يكي از اولين بخش‌هايي بود كه در همان سال هاي آغازين تحت تأثير حضور اين اقوام قرار گرفت. اين تأثير به‌تدريج ـ و نه يكباره ـ كم‌رنگ تر شد؛ با اين‌حال برخي عناصر پايدار آن براي سال ها و براي سلاله‌هاي پسين باقي ماند. هدف پيش روي اين تحقيق، شناخت اين تأثيرات در بخشي از تشكيلات اداري يعني در حوزه نظام قضايي در حكومت آل مظفر (795713ق) – و شناخت مباني شكل گيري نظام قضايي اين حكومت و با مسئله ارزيابي چگونگي فرآيند استمرار يا تضعيف نمادهاي مغولي در نظام قضايي آل مظفر است. اين پژوهش با روش توصيفي ـ تحليلي و در حوزه مطالعات كتابخانه‌اي انجام شده است. يافته‌هاي پژوهش حاكي از آن است كه تشكيلات قضايي آل‌ مظفر بر سه ركن استوار بوده است: اقتباس از تشكيلات قضايي مخدومان اوليه آل مظفر يعني حكومت ايلخانان؛ تشكيلات اداري در حكومت‌هاي مسلمان ايران پيش از ايلخانان؛ و سنت‌هاي محلي قلمرو آل مظفر در يزد و فارس. همچنين اين بررسي نشان داد كه عناصر و نماد‌هاي مغولي، علي‌رغم حضور در تشكيلات قضايي آل مظفر، به‌تدريج در محاق قرار گرفته است و سنت‌هاي ايراني ـ اسلامي حضور و بروز پررنگ تري يافته‌اند