تحليل عوامل مؤثر در كيفيت منظر پياده‌راه‌هاي شهري از ديدگاه شهروندان (مطالعۀ موردي: پياده‌راه بوعلي شهر همدان)

زماني ادراك و خوانش فضاهاي شهري مي‌تواند ارتقا يابد كه مسائل شهري براساس ديدگاه‌ها و مشاركت كاربران بنا گذاشته شود. از آنجا كه ديدگاه‌هاي مختلفي براي ارتقاي سيما و منظر پياده‌راه‌هاي شهري وجود دارد، سنجش و ارزيابي كيفيت منظر اين پياده‌راه‌ها از ديدگاه كاربران اهميت خاصي دارد. پياده‌راه بوعلي شهر همدان، اولين تجربۀ پياده‌راه‌سازي در اين شهر است. شواهد نشان‌دهندۀ ارتباط خوب و رضايت‌مندي كاربران از روند پياده‌سازي در اين خيابان است. هدف اين پژوهش، خوانش منظر خيابان بوعلي شهر همدان بعد از تبديل آن به پياده‌راه شهري از منظر شهروندان است. شاخص‌ها و معيارهاي مورد سنجش در ارتباط با خوانش مكان شامل مؤلفه‌هاي فعاليتي-اجتماعي، زيبايي‌شناختي-ادراكي و هويتي-معنايي است. به‌كمك فرمول كوكران، 360 نمونۀ آماري با توجه به جامعۀ آماري درنظر گرفته شده است. براي بررسي سطح معناداري مؤلفه‌هاي سه‌گانه و معيارهاي آن‌ها، از آزمون t و تحليل عاملي استفاده شده است. همچنين از آزمون‌هاي مقايسه‌اي و ضريب ماتريس‌هاي هم‌بستگي براي بررسي ارتباط ميان اجزاي متغيرها بهره گرفته شده است. نتايج پژوهش نشان‌دهندۀ رابطۀ مستقيم عوامل فعاليتي، اجتماعي و زيبايي‌شناختي با خوانش پياده‌راه‌هاي شهري است. برگزاري مراسم‌هاي آييني مختلف و حضورپذيري اقشار گوناگون، در حوزۀ مؤلفۀ فعاليتي-اجتماعي است. از سوي ديگر، تنوع فضايي عناصر محيطي و همچنين نقش بافت و نوع مصالح در حوزۀ مؤلفۀ زيبايي‌شناختي و عنصر و جداره‌هاي آشنا و باهويت و خاطره‌انگيزي رويدادها در فضا در مؤلفۀ هويت-معنايي بيشترين اولويت را از ساير معيارها در بازخواني كيفيت منظر پياده‌راه‌هاي شهري از ديدگاه شهروندان دارد.