سنجش قراءات با اسلوب روايي و معيار نقل شفاهي

قرآن كريم، متني گفتاري و ريشه ي قراءت آن وحياني است و اساس آن بر مبناي اسلوب روايي و معيار نقل شفاهي استوار است. ميزان توجّه و اهتمام جدّي عموم مسلمانان به مسئله ي قراءت قرآن و برداشت هاي دقيق تفسيري آن، از عصر نزول تاكنون، بيانگر ميزان اهميّت و ضرورت موضوع پژوهش است. در اين مقاله، با روش نقلي و عقلي و رويكردي تاريخي تحليلي، غرض اسلوب روايي در قراءت، ديدگاه هاي دانشمندان مؤثّر و تحوّل گراي مسير قراءت پژوهي، همراه با بيان مراحل سنجش قراءات با اسلوب روايي و معيار نقل شفاهي از عصر رسول خداJ تا عصر حاضر، مورد بررسي قرار گرفته كه نتايج پاياني آن چنين است: 1 در عصر پيامبر اكرمJ، سماع مستقيم از پيامبر؛ معيار بود. 2 در عصر صحابه و تابعين، نقل شفاهي به صورت روايات آحاد بود. 3 از عصر قاريان مشهور تا ظهور ابن مجاهد، اختيار، ترجيح قراءات، إجماع و إستفاضه در قراءات، رواج داشت و همچنين، موضوع حصر قراءات در هفت قراءت از سوي ابن مجاهد؛ مطرح شد. 4 از عصر ابن مجاهد تا ظهور داني، تحديد و تسبيع قراءات با دو مقياس قراءت محور و قاري محور، انجام مي شد. 5 از عصر داني تا ظهور ابن جزري، حجّيت يافتن قراءات هفت گانه، قداست قراءات، ظهور انديشه ي تواتر قراءات، رونق داشت. 6 از عصر ابن جزري تاكنون، عقيده به وحياني بودن قراءات و همترازي آن با نصّ قرآن شكل يافت، همچنين استدلال نمودن با معيارهاي صحّت سند، مطابقت با رسم مصحف به صورت احتمالي و موافقت قراءت با وجهي از وجوه زبان عربي، جهت شناخت قراءت صحيح، از ديگر نتايج اين عصر مي باشد.