خاستگاه و سير تطور جريان ظاهرگرايي اهل‌سنت در تفسير قرآن

فاقد عنوان لاتين

جريان ظاهرگرايي از كهن‌ترين جريان‌هاي فكري در جهان اسلام، به‌ويژه اهل‌سنت است كه تاكنون ابعاد و زواياي آن كمتر مورد بررسي و تحليل قرار گرفته است. بررسي خاستگاه و سير تطور ظاهرگرايي در فهم قرآن در ميان اهل‌سنت، موضوع اين پژوهش است. در اين مقاله با بهره‌گيري از روش توصيفي - تحليلي و با استناد به منابع تاريخي، خاستگاه پديده ظاهرگرايي و سير تاريخي آن در بين اهل‌سنت بررسي شده است. نتايج حاصل از اين پژوهش نشان مي‌دهد كه ظاهرگرايي در اهل‌سنت، به‌مثابه يك جريان تأثيرگذار در فهم قرآن و برداشت از كتاب الهي، به دوران پس از پيامبر صلي الله عليه و آله وسلم و عصر صحابه بازمي‌گردد كه در طي قرون مختلف، در قالب مكاتب گوناگوني مانند اهل اثر، اهل حديث حنابله، سلفيه و وهابيت، تا عصر حاضر استمرار داشته است. طرف‌داران اين جريان در رويكرد خود، بحث در اطراف برخي از حقايق ديني و عبور از ظواهر كتاب و سنت را بدعت ‌مي‌دانند. آنها با ناديده‌گرفتن عقل، نگاهي افراطي به نقل دارند و معتقدند اعتبار و ميزان عقل به كتاب و سنت است و با وجود قرآن به استدلال‌هاي اهل كلام و روش متكلمان نيازي نيست. اين رويكرد مبتني بر اصالت ظاهر كتاب و سنت و كفايت نقل، بر تمام اصول و انديشه‌هاي جريان ظاهرگرا حاكم است.

فاقد چكيده لاتين