تحليل ساختار روايت‌ در خاطرات روزنگاشت قهرمان ميرزا عين‌السلطنه

قهرمان‌ميرزا عين‌السلطنه، از نوادگان محمدشاه را مي‌توان در زمرۀ مهمترين افراد خاطره‌نگار عصر قاجاري دانست. او از يازده سالگي خاطره‌نويسي را شروع كرد و تا يك ماه پيش از فوت ادامه داد. توصيف دقيق بسياري از جزئيات آن هم در يك دورۀ طولاني 65 ساله كه از سال 1299 ق تا 1364ق (1323ش) را در برمي‌گيرد، وي را صاحب طولاني‌ترين خاطرات عصر قاجار، كرده و اثر وي را به‌عنوان دايرةالمعارفي ارزشمند از تاريخ ايران، از دورۀ ناصري تا اوايل سلطنت پهلوي دوم معرفي كرده است. اين پژوهش با دارابودن رويكرد توصيفي‌تفسيري بر آن است تا ضمن توجه به ويژگي‌هاي خاطرات عصر قاجار، با در نظرگرفتن ويژگي روايت‌‌محوري خاطرات، ساختار روايي اين اثر را مدنظر قرار دهد و ضمن بهره‌گيري از مفاهيم روايت‌‌شناسي و با در نظر داشتن اين پرسش كه ساختار روايي خاطرات عين‌السلطنه داراي چه خصوصياتي است، خاطرات وي را از منظر ساختار روايي و عناصر سازندۀ روايت‌ شاملِ طرح روايت‌، شخصيت و شخصيت‌پردازي، گفت‌وگو، لحن، زاويۀ ديد، صحنه و صحنه‌پردازي بررسي كند. دارابودن ديد زاويۀ اول شخص، روايت‌ تك‌خطي و مستحكم، جزء‌نگري و داشتن سبك سادۀ روايي از ويژگي‌هاي ساختار روايي اين خاطرات است كه به‌عنوان بخشي از داده‌هاي پژوهش مي‌توان به آن اشاره كرد.