سه‌گانۀ اعتدال در عرفان ابن‌عربي

No title

اين پژوهش با روش توصيفي‌تحليلي به بررسي مفهوم اعتدال در انديشۀ ابن‌عربي مي‌پردازد و ضمن تحليل انتقادي مواضع اين متفكر، نقطۀ ابهام انديشۀ او را برطرف مي‌كند. يافته‌هاي پژوهش نشان مي‌دهد كه ابن‌عربي مفهوم اعتدال را در سه موضع مطرح كرده است؛ در موضع نخست، اعتدال اسماء الهي را كشف مي‌كنيم كه واجد شأن وجودشناختي است. موضع دوم اعتدال، ملحق به معرفت مطلوب بشري، شامل رعايت تمايز ميان دو ساحت تنزيه و تشبيه و حفظ تعادل ميان اين دو آموزۀ معرفتي است. اعتدال سوم، به حوزۀ اخلاق تعلق دارد و نتيجۀ آن بازسازي الگوي اعتدال اسمائي در مقام تكوين شخصيت انساني است. با ملاحظۀ انتقادي آراء ابن‌عربي، اين نتيجه به دست مي‌آيد كه تقرّر وجودي اعيان ثابته مستعد خوانش جبرگرايانه از عمل انساني است‌ كه البته با تفكيك دو ساحت ارزش و الزام، اين چالش برطرف شده و موضع ابن‌عربي با قبول بُعد اختياري عمل انسان تقويت مي‌شود.

No abstract