ملاك هاي سلامت معنوي در پنج ساحت انسان مبتني بر آموزه هاي قرآن

Criteria for Spiritual Health in Five Realms of Man Based on the Teachings of the Qur'an

سابقه و هدف سلامت معنوي يكي از ابعاد سلامت است كه بر ابعاد ديگر تاثير مي‌گذارد. تعريف و درنتيجه ملاك‌هاي سلامت معنوي در جهان‌بيني‌هاي مختلف متفاوت است. پرسش اين پژوهش اين است كه ملاك‌هاي سلامت معنوي از ديدگاه قرآن كدام است؟ روش كار پژوهش حاضر از نوع تحليل محتوا است كه به نهي‌ها بر اساس وعده عذاب، ويل و تكرار و همچنين امرها بر اساس تكرار در قرآن دسته‌بندي و از امور زمان و مكان تجريد شده و درنهايت براي سلامت معنوي در ساحت‌هاي پنج‌گانه انسان ملاك‌هايي استخراج شده است. مولفان مقاله تضاد منافعي گزارش نكرده‌اند. يافته‌ها ملاك‌ها عبارت است از: ارزشمند دانستن عمر، پذيرش و رد گزاره‌ها با دليل، پذيرش گزاره‌هاي مفيد و رد گزاره‌هاي غيرمفيد، يادگيري گزاره‌هاي مربوط، ايمان‌داشتن و كفرنداشتن، اعتقاد به توحيد و پرهيز از شرك، اعتقاد به بازيچه‌بودن زندگي دنيا و حيات حقيقي آخرت، برابر و مثل هم دانستن انسان‌ها، برادر دانستن مومنان با هم، گمان بد نداشتن به ديگران و آيه‌دانستن طبيعت، حب خدا در دل داشتن، آرامش با ياد خدا، شادي‌نكردن به‌سبب دستاوردها و محزون‌نشدن به‌سبب ازدست‌دادن داشته‌ها، دوست‌داشتن ستايش براي كارهايي كه انجام نداده است، دوست‌داشتن مردم، همدلي، حسادت‌نداشتن، كينه‌نداشتن، هم‌جهت‌بودن خواست انسان با خواست خدا، آخرت‌خواهي و دل‌نبستن به دنيا، خيرخواهي براي انسان‌هاي ديگر، دروغ‌نبستن به خدا، اذيت‌نكردن خدا و پيامبر، مسخره‌نكردن و با القاب بد صدانزدن، اشاعه‌ندادن فحشا، قول درست، بندگي‌كردن و اطاعت فرمان‌ها، بازنداشتن مردم از راه خدا، مديريت قوا، نفاق‌نداشتن، فتنه‌نكردن براي انسان‌ها، حفظ مال مردم، نكشتن انسان‌ها، آزارنرساندن به انسان، عدالت‌ورزيدن، حمايت‌گري، آبادكردن زمين، فسادنكردن در زمين، اسراف و تبذيرنكردن، نكشتن و آزارنرساندن به حيوانات و كمك به آنها. نتيجه‌گيري انسان هر چه بيشتر از سلامت معنوي برخوردار باشد ميزان تحقق ملاك‌ها در وي بيشتر است. بنابراين، بايد كوشيد در جامعه انسان‌ها هر چه بيشتر به ملاك‌هاي يادشده آراسته شوند.

Background and Objective Spiritual health is one of the dimensions of health that affects other dimensions. The definition and consequently the criteria of spiritual health are different in different worldviews. The question addressed in this study is “what are the criteria of spiritual health from the perspective of the Qur'an?”. Methods This is a content analysis study that categorizes prohibitions based on the promise of torment, will and repetition, as well as matters based on repetition in the Qur'an and is abstracted from the affairs of time and place. Criteria were extracted. The authors declared no conflict of interest in this study. Results The extracted criteria include valuing life, accepting and rejecting propositions with reason, accepting useful propositions and rejecting useless ones, learning related propositions, believing in God and not disbelieving in Him, believing in monotheism and abstinence from polytheism, belief in the entertaining nature of life in this world and the real life in the hereafter, regarding all human beings as equal and similar, regarding believers in God as brothers, not thinking badly of others, regarding the nature as a sign of God, having the love of God in heart, being calm by remembrance of God, not rejoicing over achievements and not grieving over the loss of possessions, not liking praise for what s/he has not done, loving other people, having empathy and sympathy, not being jealous, bearing no grudge, alignment of man's will with that of God, not wanting worldly life and its adornments and wanting the hereafter, being benevolent to other human beings, not lying about God, not bothering God and the Prophet, not making fun of others and not calling them with bad titles, not spreading immorality, telling the truth, being obedient to God, not deviating people from the path to God, desires management, not having hypocrisy, not creating sedition, protecting people's property, not killing humans, not harming humans, being fair and supportive, developing the land, not doing corruption on the earth, avoiding extravagance, not killing or harming animals and helping the animals. Conclusion The higher the spiritual health is, the greater the degree of fulfillment of the criteria in human being. Therefore, we should try to adorn ourselves with the mentioned criteria as much as possible in human society.