تاثير بازارچه‌هاي موقت مرزي در بهبود زيست‌پذيري سكونتگاه هاي مرزي با تاكيد بر پيامدهاي زيست محيطي

نوشتار حاضر درصدد است اثرات زيست‌محيطي مبادلات مرزي را قبل و بعد از احداث بازارچه‌هاي موقت مرزي بر سكونت‌گاه‌هاي مرزي استان كردستان بررسي و تبيين نمايد. در اين راستا از هر دو روش تحقيق كمي و كيفي بهره گرفته شده است. داده‌ها به دو روش كتابخانه‌ايي و ميداني (توزيع 90 پرسشنامه) گردآوري شده‌اند. براي تجزيه و تحليل داده‌هاي كمي از نرم‌افزار SPSS و آزمون‌ آماري ويلكاكسون، و براي تجزيه و تحليل داده‌هاي كيفي از نقطه ‌نظرات اساتيد، مديران اجرايي، دستاوردهاي پژوهش و مشاهدات ميداني استفاده شده ‌است. يافته‌هاي تحقيق نشان مي‌دهند كه به دنبال احداث بازارچه‌هاي موقت مرزي شاخص‌هايي چون بهره‌گيري غيرمتعارف از جنگل و فراوردهاي آن 100 درصد، هدررفت منابع آب در كشاورزي 91 درصد، شكار گونه‌هاي جانوري بومي و برداشت بي‌رويه گياهان خوراكي محلي 91 درصد، تخليه زباله و فضولات حيواني بدون كنترل در محدوده روستا و خارج از آن 55 درصد، و چراي مفرط و بي‌رويه دام 73.3 درصد نسبت به دوره قبل از احداث بازارچه‌ها كاهش پيدا كرده‌اند. همچنين شاخص‌هايي چون مشاركت در اطفاي حريق جنگل 73 درصد، مشاركت در سمن‌هاي زيست‌محيطي 100 درصد و روند تغيير كاربري اراضي كشاورزي به غير (پيامد نامطلوب)، 72 درصد نسبت به دوره قبل از احداث بازارچه‌هاي موقت افزايش پيدا كرده است، اما در كاهش مصرف كود و سموم شيميايي مورد استفاده در كشاورزي تعيير چشم‌گيري به وجود نيامده است.