گسترش سرخس عقابي و پاسخ آن به خصوصيات خاك در مراتع ييلاقي بندپي بابل، استان مازندران

سرخس عقابي (Pteridium aquilinum) در قاره هاي مختلف جهان و نيز در ايران در ناحيه رويشي هيركاني پراكنش دارد. گسترش اين گياه مشكلاتي را در مديريت جنگل، مرتع و اراضي كشاورزي ايجاد مي كند. با توجه به نفوذ اين گياه به مراتع ييلاقي در بندپي بابل در استان مازندران، اين تحقيق به وضعيت گسترش اين گياه و دامنه تحمل آن به خصوصيات خاك پرداخته است. اندازه گيري درصد تاج پوشش، تراكم، ارتفاع و زي‌توده سرخس عقابي و نمونه گيري خاك در چهار تيپ گياهي منطقه شامل جنگل راش، دو تيپ مرتع مشجر و علفزار انجام شد. نتايج نشان داد كه سرخس عقابي توانسته در منطقه ميانگين تاج پوشش بين 50 تا 75 درصد، ميانگين تراكم 12 تا 37 پايه در مترمربع، و ميانگين ارتفاع 50 تا 90 سانتي متر را ايجاد نمايد. اين گياه در يك فصل رويش توانايي توليد 4 تا 7 تن زي‌توده هوايي در هكتار را داشته است. به‌جز ارتفاع اندام هوايي ساير خصوصيات گياه به‌طور معني داري در توده هاي اين گياه در علفزار بيشتر از مراتع مشجر و جنگل بوده است. خاك مناطق تحت هجوم سرخس عقابي نسبت به مراتع منطقه كه هنوز گياه در آنها گسترش نيافته به‌طور معني داري داراي ماده آلي، ازت و هدايت الكتريكي بيشتر اما اسيديته كمتر بودند. سرخس عقابي در شرايط اسيدي و مرطوب خاك داراي بهينه بوده است. در مديريت مراتع منطقه بايد به كنترل اين گياه اقدام نمود تا گسترش آن موجب بلا استفاده ماندن سطح وسيعي از مراتع منطقه نگردد.