تحليل پيشران‌هاي كليدي مؤثر بر پذيرش گردشگري جامعه‌محور در سكونتگاه‌هاي روستايي با رويكرد آينده‌پژوهي مطالعۀ موردي: شهرستان شيروان

دهه پاياني قرن بيستم بسياري از برنامه‌ريزان اجتماعي اقتصادي، گردشگري را روش مطمئن با چشم‌انداز بسيار روشن براي توسعه روستاها، به‌ويژه محروم‌ترين آن‌ها معرفي كرده‌اند. به‌طوري‌كه مشاركت جوامع محلي و تمركززدايي از مراجع برنامه‌ريزي ديرزماني است، به‌عنوان يكي از اصول پذيرفته‌شده در برنامه‌هاي توسعه پيراشهري كشورهاي پيشرفته به كار گرفته مي‌شود. لذا هدف پژوهش حاضر اين است كه عوامل كليدي و پيشران‌هاي اصلي بر پذيرش گردشگري جامعه‌محور در سكونتگاه‌هاي روستايي شهرستان شيروان شناسايي و تحليل شود. روش تحقيق اين پژوهش از نوع كاربردي و بر اساس ماهيت، توصيفي تحليلي است، جمع‌آوري اطلاعات به روش اسنادي و ميداني بوده است. پرسش‌نامه جهت استخراج پيشران‌هاي كليدي مؤثر بر شكل‌گيري گردشگري جامعه‌محور در سكونتگاه‌هاي روستايي شهرستان شيروان، در قالب پرسشنامه ميك‌مك تهيه و در بين اعضاي جامعه نمونه توزيع و تكميل‌شده است. تعداد 25 پرسشنامه براي كارشناسان حوزه روستايي، ارگان‌هاي مربوطه در نظر گرفته شد. جهت تجزيه‌وتحليل داده‌ها و تحليل ساختاري تأثيرگذاري هريك از شاخص‌هاي مؤثر بر شكل‌گيري گردشگري جامعه‌محور سكونتگاه‌هاي روستايي از نرم‌افزار Micmac استفاده شد. نتايج به‌دست‌آمده نشان داد، با توجّه به امتياز بالاي اثرگذاري مستقيم و غيرمستقيم، عوامل16 گانه در 4 گروه اصلي پيشران‌هاي كليدي در آينده توسعه گردشگري سكونتگاه‌هاي روستايي شهرستان شيروان شناسايي شدند كه عوا‌ملي از قبيل فزوني درآمد فعاليت‌هاي وابسته به بخش گردشگري، مستقيم(+2) غيرمستقيم (961+)، رضايت كلي بازديدكننده‌ها از جاذبه‌هاي گردشگري و رتبه‌بندي با توجه به هدف بازديد مستقيم(2+) غيرمستقيم(487+)، تنوع سرمايه‌گذاران در بخش گردشگري و افزايش سرمايه‌گذاري‌هاي غيردولتي در روستا مستقيم(1+)غيرمستقيم(513+)، اقليم مناسب گردشگري، وجود چشم‌اندازهاي زيبا، شگفت‌انگيز و منحصربه‌فرد و مراتع غني و انواع گياهان دارويي و خوراكي، مستقيم (1+)غيرمستقيم (297+) از مهم‌ترين عوامل به شمار مي‌رود.