ساختار التفات و جنبه‌هاي هنري- معنايي آن در قرآن (پژوهشي در سطح صيغه‌هاي ضماير)

ساختار التفات، يكي از پربسامدترين ساختارهاي بياني قرآن است كه داراي گونه‌هاي مختلفي چون تصرَف در زمان افعال (به كارگيري زمان حال به جاي زمان گذشته يا بالعكس و ...)، تغيير رويكرد ضماير و افعال (از غايب به مخاطب يا بالعكس و ...) و كاربرد اسم به جاي ضمير يا بالعكس، مي‌باشد. در پژوهش حاضر، ضمن نگاهي گذرا به مفهوم و كاركرد فنَ التفات و انواع آن، به تحليل جنبه‌هاي هنري و معنايي اين صنعت در سطح صيغه‌هاي ضماير (غايب به مخاطب، غايب به متكلَم، متكلَم به مخاطب، متكلَم به غايب و مخاطب به غايب) در نمونه‌هاي قرآني آن پرداخته شده است. شناخت دامنه‌ي هر يك از انواع التفات –از جمله در سطح ضماير- ما را در درك ماهيَت و كاركرد اين صنعت بلاغي و نيز جنبه‌هاي هنري و معنايي آن در كلام وحي ياري خواهد رساند. در نهايت اينكه بررسي نمونه‌هاي التفات در قرآن، بيانگر اين مطلب است كه اين الگوي زباني علاوه بر كاركرد هنري و زيباشناختي خود، نقش بسيار مهمَي در انتقال مقصود گوينده كلام به مخاطبان و ميزان تأثيرگذاري و ماندگاري آن دارد.