تأثير تقابل سلاطين سلجوقي و خلفاي بغداد (با حمايت از تأسيس مدارس حنفي و حنبلي) بر افول نظاميه ي بغداد

فاقد عنوان لاتين

تأثير تقابل سلاطين سلجوقي و خلفاي بغداد (با حمايت از تأسيس مدارس حنفي و حنبلي) بر افول نظاميه بغداد جميله يوسفي [1] حسينعلي بيات [2] چكيده گسترش زنجيره وار نظاميه ها در قلمرو سلجوقي، با تأكيد بر آموزه هاي مذهب شافعي و كلام اشعري و اصرار بر تربيت كادر اجرايي، اين سلسله مدارس را در تاريخ ميانه ايران متمايز كرده است. نظاميه بغداد كه به منظور تأثير در امور سياسي و مذهبي تأسيس شده بود، اهدافي چون كسب مشروعيت براي سلجوقيان و محدود ساختن فعاليت مخالفاني چون حنبليان را كه عامه جمعيت بغداد را تشكيل مي دادند، دنبال مي كرد، اما در آغاز امر بر مناقشات مذهبي دامن زد و در ادامه، موقعيت اين نظاميه با اقدام كنشگران سياسي چون سلاطين سلجوقي و اميران نظامي با تأسيس مدارسي براي برجسته كردن مذهب حنفي و طرد شافعيان و اشعريان و از طرفي اقدام خليفه در جذب يا طرد مدرسان، ايجاد تنگناهاي مالي براي مخالفان و حمايت از جريان مدرسه سازي حنبليان، دچار چالش جدي شد و افول آن تا جايي پيش رفت كه حركت ناگزير برخي مدرسان را به سوي غرب قلمرو سلجوقيان در پي داشت. نگارندگان اين پژوهش با روش توصيفي- تحليلي روند شكل گيري و عوامل سياسي و اقتصادي مؤثر بر افول مدرسه نظاميه بغداد را مورد بررسي قرار داده اند.

فاقد چكيده لاتين