بررسي ميزان آب كاربردي، عملكرد و بهره‌وري آب مزارع سيب‌زميني در شرايط زارعين استان خراسان رضوي

باتوجه ‏به كمبود آب در كشور، بهبود مديريت آبياري مزارع سيب‌زميني مي‌تواند كاهش مصرف آب و افزايش بهره‏ وري آب اين محصول مهم را به همراه داشته باشد. به اين منظور، لازم است اطلاع كافي و دقيقي از وضعيت ميزان آب كاربردي و بهره‌وري آب در شرايط مديريت زارعين وجود داشته باشد. ازاين‏‌رو ميزان آب كاربردي، عملكرد و بهره‌وري آب در شرايط مديريت زارعين در دو منطقه عمده توليد سيب‌زميني در استان خراسان رضوي بررسي شد. دو منطقه فريمان و تربت حيدريه با بيشترين سطح زيركشت و توليد محصول سيب ‏زميني به‏ عنوان شهرستان‏‌هاي پايلوت انتخاب شدند. روش آبياري تمام مزارع، روش قطره‏‌اي (تيپ) بود. در مزارع آزمايشي، خصوصيات آبي و زراعي، مشخصات منبع آب و شبكه آبياري، داده‌هاي هواشناسي مورد نياز، حجم آب كاربردي، عملكرد سيب‌زميني و بهره‌وري آب در سال زراعي 1398 اندازه‌گيري شد. همچنين حجم آب كاربردي توسط كشاورزان با نيازآبياري برآورد شده براساس داده‌هاي هواشناسي سال 98 و ده ساله اخير محاسبه شده به روش پنمن مانتيث مقايسه شد. مقدار آب كاربردي بر اساس داده‌هاي هواشناسي سال 98 حدود 26 درصد و نسبت به آمار 10 ساله حدود 15 درصد بيشتر بود. نتايج همچنين نشان داد، حجم آب كاربردي سيب‌زميني در مزارع مورد مطالعه از 9888 تا 14573 مترمكعب در هكتار متغير و ميانگين آن 11885 مترمكعب در هكتار بود. عملكرد سيب‌زميني در مزارع منتخب از 28600 تا 60000 كيلوگرم ‌بر هكتار متغير و ميانگين آن 40399 كيلوگرم ‌بر هكتار بود. بهره‌‏وري آب از 2/22 تا 5/25 متغير و ميانگين 3/42 كيلوگرم ‌بر مترمكعب بود.