ارزيابي تنش كل و ضريب قوس‌زدگي به روش تحليل برگشتي با رويكرد به ساخت مرحله‌اي سد (مطالعه موردي: سد مروك)

بروز پديده قوس‌زدگي درهسته موجب كاهش تنش و ايجاد آبشستگي رس و به دنبال آن تخريب سد مي‌گردد، بنابراين همواره به عنوان يك مسأله مهم در سدهاي خاكي مطرح است. در اين پژوهش جهت بررسي تنش كل و ضريب قوس‌زدگي سد خاكي مروك از نرم‌افزارGeostudio استفاده شده است. در مد‌ل‌سازي سد، از مدل رفتاري موهر كولمب استفاده شده و تأثير ساخت مرحله‌اي نيز لحاظ گرديده است. با تحليل تنش-كرنش در دوره ساخت سد و تأثير عمليات ساختماني، نتايج تنش كل و ضريب قوس‌زدگي ارزيابي و با نتايج ابزاردقيق مقايسه گرديد. به منظور تطبيق داده‎هاي مشاهداتي و پيش‎بيني شده از رگرسيون چند متغيره و از معيار ضريب تبيين استفاده شد و مقدار 0.9834=R^2 به‎دست آمد كه همخواني بسيار خوبي بين داده‎هاي مشاهداتي و پيش‎بيني شده از لحاظ قوس‌زدگي مي‌باشد. نتايج بيانگر آنست كه با افزايش خاكريزي تنش كل نيز افزايش مي‌يابد و بيشترين درصد قوس‌زدگي از ابتدا تا پايان مرحله ساخت برابر 58% و در يك سوم ارتفاع هسته از كف رخ داده است. با توجه به تأثير زياد تحكيم بر شدت قوس‌زدگي، سرعت ساخت مي‌بايست به‌گونه‌اي انتخاب شود كه قبل از اجراي لايه‌هاي فوقاني بخشي از تحكيم لايه‌هاي زيرين انجام شده باشد. همچنين مي‌توان با انتخاب فيلتر مناسب بين هسته و پوسته و همچنين استفاده از مصالح با ضريب پواسون بالا ميزان قوس‌زدگي را كاهش داد.